Πιλοτική δίκη του ΣτΕ φέρνει νέα δεδομένα αναφορικά με την κοινή δήλωση συζύγων με διαφορετική φορολογική κατοικία καθώς και για τη φορολόγηση των εισοδημάτων τους.

Με την απόφαση του αυτή επίσης επιλύει το ζήτημα της έννοιας του άρθρου 4 παρ 1 του ΚΦΕ αναφορικά με τη φορολογική κατοικία φυσικού προσώπου στην Ελλάδα.

Το χρονικό της υπόθεσης

Η υπόθεση ξεκίνησε όταν κάτοικος εξωτερικού -Γερμανός υπήκοος- παντρεμένος με Ελληνίδα με την οποία έχει αποκτήσει και ένα παιδί, προσέφυγε κατά του προϊσταμένου της ΔΟΥ Χολαργού ο οποίος δεν δέχθηκε το αίτημα του Γερμανού φορολογούμενου, να εκκαθαριστεί η κοινή δήλωση που υπέβαλε με την σύζυγό του η οποία διαμένει στην Ελλάδα, χωρίς τα εισοδήματά του ως αρχιτέκτονα στη Γερμανία.

Ο προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ., ακολουθώντας τις αποφάσεις της διοίκησης απάντησε εγγράφως στον φορολογούμενο ό,τι ως έγγαμος υποχρεούται να υποβάλει κοινή δήλωση φορολογίας εισοδήματος για to φορολογικό έτος 2014 με τη σύζυγό του, η οποία είναι δημόσιος λειτουργός, οπότε θεωρούνται αμφότεροι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδος και πρέπει να δηλώσουν το παγκόσμιο εισόδημά τους στην Ελλάδα.

Συνεπώς κατά τον προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ., η δήλωση εισοδήματος η οποία είχε υποβληθεί, είναι σύμφωνα με τον νόμο ελλιπής και θα πρέπει να προσκομισθεί συμπληρωματική δήλωση με τα εισοδήματά του ως αρχιτέκτονα στη Γερμανία καθώς και τον φόρο που έχει καταβάλει εκεί.

Ο φορολογούμενος από την πλευρά του προσέφυγε στο Συμβούλιο της Επικρατείας προκειμένου να κριθούν τα γενικότερου ενδιαφέροντος ζητήματα.

Η απόφαση

Το ΣτΕ με απόφασή του απέρριψε το ισχυρισμό του προϊσταμένου και γνωμοδότησε ότι βάσει των γενικότερων κοινωνικών και ηθικών αντιλήψεων της εποχής αλλά και ανάλογα με τα κοινωνικοοικονομικά δεδομένα των συζύγων, είναι νοητή η χωριστή κατοικία αυτών.

Επίσης σε περίπτωση που έγγαμο φυσικό πρόσωπο δεν είναι υπόχρεο σε υποβολή δήλωσης φόρου εισοδήματος στην Ελλάδα, για τον λόγο ότι το ίδιο δεν έχει τη φορολογική κατοικία του σ' αυτήν, δεν τίθεται εν πάση περιπτώσει ζήτημα υποβολής κοινής δήλωσης φόρου εισοδήματος, σύμφωνα με το άρθρο 67 παρ. 4 του ν. 4172/2013, με τον ή τη σύζυγο του, αποκλειστικά και μόνο επειδή ο ή η σύζυγος πληροί τα κατά το άρθρο 4 παρ. 1 του εν λόγω νόμου κριτήρια για να χαρακτηρισθεί φορολογικός κάτοικος Ελλάδας. Ανεξαρτήτως αν η υποχρέωση υποβολής κοινής δήλωσης είναι ή όχι σύμφωνη με διατάξεις υπερνομοθετικής ισχύος.

Κεκλεισμένων των θυρών, η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, ακολουθώντας τη νομολογία της, έκρινε ότι οι επαναλαμβανόμενες πανελλαδικές αποχές που αποφάσισε η Ολομέλεια των δικηγορικών συλλόγων του κράτους (το τελευταίο διάστημα έχει μετατραπεί σε στοχευμένη αποχή), έχουν λάβει τον χαρακτήρα αποχής διαρκείας, κάτι που δεν επιτρέπεται από το Σύνταγμα και τις διεθνείς συβάσεις.

Οι σύμβουλοι Επικρατείας αποφάνθηκαν ότι οι αποφάσεις των δικηγορικών συλλόγων που κηρύσσουν αποχή των μελών τους από την άσκηση του έργου τους δεν αντίκεινται μεν, καταρχήν, σε συνταγματικές ή άλλες διατάξεις, υπόκεινται, όμως, σε περιορισμούς που επιβάλλουν το άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος, το οποίο καθιερώνει το δικαίωμα καθενός για δικαστική προστασία, το άρθρο 6 της Συνθήκης της Ρώμης, το οποίο καθιερώνει το δικαίωμα για δίκαιη δίκη, η οποία εξυπονοεί το δικαίωμα των διαδίκων να υπερασπίζουν τις υποθέσεις τους με δικηγόρο της εκλογής τους, καθώς και το άρθρο 5 παρ. 1 του Συντάγματος, που κατοχυρώνει την επαγγελματική ελευθερία και το δικαίωμα για ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας.

Παράλληλα, έκριναν ότι αυτοί οι περιορισμοί ανάγονται στον χρόνο που μπορεί να διαρκέσει η αποχή και που πρέπει, ενόψει των διακυβευομένων συμφερόντων, να είναι βραχύς, και ο χρόνος της διαρκείας της αποχής πρέπει να ορίζεται στην ίδια την απόφαση που κηρύσσει την αποχή.

Σύμφωνα με το ΣτΕ, οι αποφάσεις της Ολομέλειας των δικηγορικών συλλόγων για πανελλαδική απόχη προσδιόριζαν, μεν, τον χρόνο αποχής, αλλά ήταν επαναλαμβανόμενες χωρίς διακοπή και εν τέλει είχαν λάβει τον χαρακτήρα αποχής διαρκείας, κάτι που στην προκειμένη περίπτωση υπερβαίνει το επιτρεπόμενο βραχύ χρονικό διάστημα.
Η δημοσίευση της απόφασης της Ολομέλειας του ΣτΕ αναμένεται μέσα στο επόμενο διάστημα.

ethnos.gr

Ενώπιον του Ε’ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας, προσέφυγε χθες η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και δύο ιδιώτες, κατά του υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού και κατά του Ελληνικού Δημοσίου, για την ακύρωση της απόφασης του υπουργού Πολιτισμού κ. Αρ. Μπαλτά με την οποία, μετά από αναοριοθέτηση του αρχαιολογικού χώρου Ερημοκάστρου, χαρακτηρίστηκε ως αρχαιολογικός χώρος μείζων έκταση 10.000 στρεμμάτων περίπου, από το Λαδικό έως τον Λουτάνη ποταμό, στα Κολύμπια.

Την προσφυγή υπογράφουν συγκεκριμένα η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, νομίμως εκπροσωπούμενη από τον περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου κ. Γ. Χατζημάρκο και οι κ.κ. Νικόλαος Κουμνάκης, αρχιτέκτονας – μηχανικός, κάτοικος Ρόδου και Αντιγόνη Μιχαλάκη, δικηγόρος, κάτοικος Ρόδου.

Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, στην αίτηση ακύρωσης, που υπέβαλε αρμοδίως στο ΣτΕ ο νομικός της σύμβουλος κ. Γ. Φιλιππάκος, επισημαίνει ότι έχει νόμιμο συμφέρον για την άσκηση της προσφυγής, διότι αφενός μεν έχει αρμοδιότητα σε θέματα που αφορούν την αειφόρο ανάπτυξη, τα ρυθμιστικά ή χωροταξικά ή πολεοδομικά σχέδια και τις αποφάσεις χωροθέτησης εγκαταστάσεων και λοιπών δραστηριοτήτων και για τα οποία εκφράζει γνώμη υποχρεωτικά στα πλαίσια έκδοσης οποιασδήποτε κανονιστικής πράξης, αφετέρου δε γνωμοδοτεί και για κάθε θέμα τοπικού ή ευρύτερου ενδιαφέροντος για το οποίο ζητείται η παροχή γνώμης, όπως είναι εν προκειμένω και τα θέματα που αφορούν στην ανάπτυξη της περιοχής (ειδικότερα αυτής που αναγνωρίζεται ως Ερημόκαστρο και που βρίσκεται στα διοικητικά όρια του Δήμου Ρόδου και συγκεκριμένα, στα όρια των πρώην Δήμων Καλλιθέας και Αφάντου).

Ο κ. Κουμνάκης είναι ιδιοκτήτης ακινήτων συνολικού εμβαδού 4 στρεμμάτων περίπου, άρτια και οικοδομήσιμα στην περιοχή «Σαντάλια» Αφάντου, που πλήττονται από την συγκεκριμένη Υπουργική Απόφαση, ενώ η κ. Μιχαλάκη ιδιοκτήτρια έκτασης εμβαδού 4.460 τ.μ που βρίσκεται στη περιοχή «Μέσα Βασταός» Αφάντου, άρτιας και οικοδομήσιμης.
Στην προσφυγή τονίζεται εισαγωγικά ότι ο υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού αποφάσισε την αναοριοθέτηση του κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου Ερημοκάστρου – Τραουνού – Αφάντου, για λόγους προστασίας του συνόλου των αρχαιοτήτων, που έχουν αποκαλυφθεί στα νότια του λόφου του Ερημοκάστρου Καλυθιών μετά τη κήρυξη του ομώνυμου αρχαιολογικού χώρου και τη διεξαγωγή νεώτερων ανασκαφικών ερευνών, όπως εργαστηριακές εγκαταστάσεις που χρονολογούνται από την ελληνιστική έως την ύστερορωμαϊκή περίοδο, διευρύνοντας υπέρμετρα τα όρια της αρχαιολογικής ζώνης.

Κατά την έκδοσή της ο υπουργός στα έχοντας υπόψη έγγραφα, μεταξύ των άλλων, έλαβε γνώμες τόσο από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο Κ.Α.Σ. (συνεδρία 5/9.2.2016) όσο και από την KB’ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων (Δωδεκανήσου) η οποία και διαβίβασε σε αυτόν το υπ’ αριθμό. 3719/10-6-2013 έγγραφο της στο οποίο τονίζεται, μεταξύ άλλων, όπως απεκάλυψε η «δημοκρατική», ότι «μέσα στα όρια του παραπάνω χώρου έχουν εντοπιστεί πολλές αρχαιότητες, οι οποίες καθιστούν επιτακτική την ανάγκη της προτεινόμενης κήρυξης του ως χώρου αρχαιολογικού ελέγχου, καθόσον μάλιστα η οικοδόμηση της περιοχής με στόχο την κακώς εννοούμενη «τουριστική αξιοποίηση» έχουν αρχίσει να αλλοιώνουν τον έως τώρα αγροτικό της χαρακτήρα».

Ως λόγοι ακύρωσης της Υπουργικής Απόφασης, προβάλλονται οι εξής:

-Μη νόμιμη έκδοση της Υ.Α. λόγω του ότι αυτή αφορά σε μείζονος σημασίας θέμα το οποίο και θα έπρεπε να ρυθμιστεί κανονιστικά μόνο με Π.Δ. και όχι με υπουργική απόφαση. Όπως εκτίθεται στην προσφυγή, η συγκεκριμένη κανονιστική ρύθμιση μόνο στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας μπορεί να ανατεθεί κατά το άρθρο 43 παρ. 2 εδάφιο δεύτερο του Συντάγματος και όχι σε άλλα όργανα της Διοικήσεως.
Υποστηρίζεται αναρμοδίως έγινε η αναοριοθέτηση αυτών με την προσβαλλόμενη υπουργική απόφαση.

-H προσβαλλόμενη απόφαση εκδόθηκε κατά παράβαση ουσιώδους τύπου της διαδικασίας.

Υποστηρίζεται ότι η εκδοθείσα υπουργική απόφαση παραβίασε ουσιώδη τύπο της διαδικασίας (ΣτΕ 16/2003 κ.α.) αφού ο υπουργός πριν την έκδοση της όφειλε να ζητήσει την κατά τα αμέσως προηγούμενα την γνώμη του υπουργού Τουρισμού αρμοδίου για τις δραστηριότητες του γηπέδου Γκολφ στην περιοχή Αφάντου και του ΤΑΙΠΕΔ αρμόδιου για το ΕΣΧΑΔΑ.
Περαιτέρω η προσβαλλόμενη και λόγω της φύσης της ως κανονιστικής, εκδόθηκε κατά παράλειψη ουσιώδους τύπου της διαδικασίας, αφού ο υπουργός κατά την έκδοση της όφειλε να τηρήσει την διαδικασία που περιγράφει και το άρθρο 188 του Ν. 3852/2010 (πρόγραμμα Καλλικράτης) με το οποίο ρητά προβλέπεται η παροχή γνώμης της Περιφέρειας για ειδικά θέματα.
Πιο συγκεκριμένα, με την αίτηση ακύρωσης:

– Τίθεται θέμα τήρησης της διάταξης που περιγράφει το άρθρο 188 του Ν. 3852/2010 (πρόγραμμα Καλλικράτης) με το οποίο ρητά προβλέπεται η παροχή γνώμης της Περιφέρειας για ειδικά θέματα Ο υπουργός κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης όφειλε να τηρήσει την διαδικασία αυτή.

– Τίθεται θέμα τήρησης της διάταξης του άρθρου 12 του ν. 3028/2002: Οριοθέτηση αρχαιολογικών χώρων.

-Τίθεται θέμα παράβασης της διάταξης του άρθρου 91 του Ν. 1892/1990 κατά την οποία η διαδικασία της οριοθετήσεως των ζωνών και του καθορισμού των όρων και περιορισμών δόμησης, πρέπει να ολοκληρούται εντός εξαμήνου από της υποβολής της σχετικής προτάσεως από την αρμόδια Αρχαιολογική Εφορεία.

Εν προκειμένω και παρόλο που η διάταξη αυτή φέρει χαρακτήρα ενδεικτικό ως προς τη προθεσμία, παραβιάζεται η υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής ευχέρειας της διοίκησης αφενός αφού η πρόταση της Εφορείας Ρόδου (σχετ. 11 στο ΦΕΚ) φέρει ημερομηνία 10-6-2013, αφετέρου δε συνιστά και ελλειπή αιτιολογία αφού τα όποια στοιχεία δεν αναφέρονται σε αυτή.

Πηγή:www.dimokratiki.gr

Σε προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας κατά των αποφάσεων κατάργησης του ειδικού καθεστώτος ΦΠΑ στα νησιά του Αιγαίου προχωρά ο Ε.Ο.Α.Ε.Ν. μετά από ομόφωνη απόφαση που λήφθηκε στο πλαίσιο της 39ης Γενικής Συνέλευσης του, η οποία πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 11 Ιουνίου 2016 στην αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Διοικητηρίου Λευκάδας.

Στη συνέλευση, η οποία είναι ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της νησιωτικής επιμελητηριακής κοινότητας. παρευρέθηκαν κορυφαίες προσωπικότητες από τον χώρο της πολιτικής, της επιστήμης και του επιχειρείν, και το σώμα του Επιμελητηριακού Ομίλου Ανάπτυξης Ελληνικών Νησιών προχώρησε στην απόφαση αυτής, στο πλαίσιο της προάσπισης της νησιωτικότητας και των κεκτημένων των νησιών που αποτελεί καθήκον όλων των θεσμικών τους φορέων. Για το σκοπό αυτό ο Ε.Ο.Α.Ε.Ν στοχεύει σε συνεργασία με τις Περιφέρειες, στην αρμοδιότητα των οποίων ανήκουν τα νησιά του Αιγαίου που πλήττονται από την κατάργηση του ειδικού καθεστώτος των μειωμένων, κατά 30%, συντελεστών ΦΠΑ, αλλά και τους αντίστοιχους Δήμους, προκειμένου να ζητήσουν από κοινού την ακύρωση των σχετικών Υπουργικών Αποφάσεων.
Παράλληλα ο Επιμελητηριακός Όμιλος Ανάπτυξης Ελληνικών Νησιών στη διάρκεια της συνέλευσης προχώρησε: α) στην υπογραφή μνημονίου συνεργασίας με το Ελληνορωσικό Εμπορικό Επιμελητήριο, β) υιοθέτησε ψήφισμα στήριξης των νησιών του Αιγαίου που η οικονομία τους και η τουριστική τους δραστηριότητα πλήττονται από την προσφυγική κρίση και γ) αποφάσισε την δημιουργία ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων για την προβολή των χαρακτηριστικών νησιωτικών προϊόντων και των επιχειρήσεων που τα παράγουν.

Ο Πρόεδρος του Ε.Ο.Α.Ε.Ν. Θράσος Καλογρίδης, έκανε λόγο «για ειδικές αναπτυξιακές πολιτικές και παρεκκλίσεις από τις γενικές ρυθμίσεις που ισχύουν στην ηπειρωτική χώρα για την ισόρροπη, βιώσιμη και αειφόρο οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη του νησιωτικού χώρου» ενώ από την πλευρά του ο Πρόεδρος του INSULEUR (Δίκτυο Νησιωτικών Επιμελητηρίων Ευρωπαϊκής Ένωσης), και Πρόεδρος Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Πειραιά, κ. Γιώργος Μπενέτος αναφέρθηκε στη «διεκδίκηση ειδικού φορολογικού καθεστώτος σε συγκεκριμένες περιοχές της χώρας με σκοπό την ανάπτυξη» υπογραμμίζοντας ότι «η κρίση είναι γενική και δεν αποτελεί μόνο εθνικό μας πρόβλημα».
Στη δική του ομιλία στη συνέλευση ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Λευκάδας και οικοδεσπότης, κ. Σωτήρης Σκιαδαρέσης. επεσήμανε πως το Επιμελητήριο Λευκάδας κατέθεσε πρόταση προ τριετίας στα υπουργεία που αφορά την τουριστική κατοικία αλλά «η πρόταση αυτή, σε γενικές γραμμές, αφορά μηδενική φορολόγηση για επενδυτές του εξωτερικού με στόχο να γίνουμε η Φλόριντα της Ευρώπης όμως δυστυχώς, ακόμη δεν έχει γίνει τίποτα».
Ο Πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδας (Κ.Ε.Ε.Ε.) Κωνσταντίνος Μίχαλος, τόνισε «την ιδιαίτερη σημασία του τουρισμού όντας ένας κλάδος που ακόμα και κάτω από τις πιο αντίξοες συνθήκες, δεν παύει να στηρίζει την οικονομία και την απασχόληση στην Ελλάδα», προσθέτοντας, «η ανταγωνιστικότητα του ελληνικού τουριστικού προϊόντος, είτε σε επίπεδο τιμής είτε ποιότητας, πλήττεται άμεσα από τις φορολογικές επιβαρύνσεις με ευθύνη τόσο των ελληνικών κυβερνήσεων όσο και των δανειστών».

Επίσης χαιρετισμούς στην εναρκτήρια συνεδρίαση απηύθυναν ο κ. Γεώργιος Καραχρήστος, Τομεάρχης Τουρισμού του ΣΥΡΙΖΑ, ο κ. Νικόλαος Παναγιωτόπουλος, Βουλευτής Καβάλας, ο κ. Αθανάσιος Καββαδάς, Βουλευτής Λευκάδας, ο κ. Θεόδωρος Χαλικιάς, Αντιπεριφερειάρχης Λευκάδας, ο κ. Γεώργιος Γεωργάκης, Αντιδήμαρχος & Πρόεδρος Επιτροπής Τουρισμού Δ. Λευκάδας, ο κ. Ιωάννης Ψωμάκης, εκπρόσωπος HATTA, ο κ. Γιάννης Γιαμμάς, Αντιπρόεδρος ΕΕΣΥΜ και Πρόεδρος Επιμελητηρίου Πρέβεζας, ο κ. Ξενοφών Βεργίνης, Οικονομολόγος-Πανεπιστημιακός, τ. Βουλευτής Λευκάδας και ο κ. Juan Gual de

Torrella, Πρόεδρος Λιμένων Βαλεαρίδων Νήσων και Επίτιμος Πρόεδρος του INSULEUR, ο οποίος έκανε λόγο για θεματικό τουρισμό και boutique λιμάνια.
Στη γενική συνέλευση είχε προσκληθεί να παρευρεθεί ο Υπουργός Οικονομίας Ανάπτυξης και Τουρισμού Γιώργος Σταθάκης ο οποίος δεν μπόρεσε λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων να δώσει το «παρών» και με γραπτό του χαιρετισμό μετέφερε «την πεποίθησή μου για την ανάγκη υποστήριξης και περαιτέρω ενδυνάμωσης της νησιωτικότητας» και πρόσθεσε «Αν και οι νησιωτικές περιοχές της χώρας αποτελούν την αιχμή του δόρατος του ελληνικού τουρισμού, εντούτοις δεν υπάρχει μια σαφώς στοχευμένη νησιωτική πολιτική, που να διαμορφώνει το πλαίσιο διαχείρισης των ιδιαιτεροτήτων και να αντιμετωπίζει τα σημαντικά υπαρκτά προβλήματα αλλά στην κυβέρνηση δουλεύουμε προκειμένου αυτό ν’ αλλάξει.».
Σ’ ανάλογο του μήνυμα ο Υφυπουργός Οικονομίας Ανάπτυξης και Τουρισμού αρμόδιος Αλέξης Χαρίτσης «μετέφερε ευχάριστα νέα από τον χώρο των χρηματοδοτήσεων με το 25% των προγραμμάτων της νέας περιόδου 2014-2020 να έχει ενεργοποιηθεί, ποσοστό που αντιστοιχεί σε 4.5 δις. ευρώ», προσθέτοντας πως «ως προς τον χαρακτήρα του νέου ΕΣΠΑ, ειδική μέριμνα έχει προβλεφθεί για τα νησιά που δέχονται τις μεγαλύτερες προσφυγικές ροές, με πρόσθετη χρηματοδότηση ύψους 5 εκ. ευρώ μέσα από το εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (Π.Δ.Ε.) και επιπρόσθετα, σωτήρια για τα νησιά του Ν. Αιγαίου έρχεται η επανενεργοποίηση του Ειδικού Αναπτυξιακού Προγράμματος, μέσα από το Π.Δ.Ε. , με πρόσθετους οικονομικούς πόρους για έργα υποδομής στην περιοχή»

Επίσης γραπτούς χαιρετισμούς απέστειλαν ο κ. Γιάννης Γιαννέλης, Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και ο κ. Αλέξανδρος Παρίσης, Δήμαρχος Κεφαλλονιάς.
Επίσης το Επιμελητήριο Λευκάδας, η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος και ο Ε.Ο.Α.Ε.Ν., βράβευσαν φορείς και προσωπικότητες για την προσφορά τους στην νησιωτική ανάπτυξη και την αναβάθμιση του Επιμελητηριακού θεσμού.
Να σημειωθεί ότι το πρόγραμμα της συνέλευσης περιλάμβανε τις παρακάτω θεματικές ενότητες:
1) «Η καθοριστική συμβολή του Destination Brand στην τουριστική ανάπτυξη προορισμών και η εφαρμογή του στη Λευκάδα», με εισηγητή τον κ. Σωτήρη Σκιαδαρέση, Πρόεδρο Επιμελητηρίου Λευκάδας.
2) Η ανάπτυξη του destination brand στην Ελλάδα, με εισηγητή τον κ. Γιάννη Μιχαηλίδη, Σύμβουλο Τουρισμού, Επιστημονικό συνεργάτη Επιμελητηρίου Λευκάδας.
3) «Τουρισμός και ο ρόλος της διαπολιτισμικής επικοινωνίας», με εισηγητή τον Δρ. Γιάννη Κριτσωτάκι, Οικονομολόγο – Συγγραφέας.
4) «Η παρουσία του Ελληνορωσικού Εμπορικού Επιμελητηρίου στη Ρωσία – εργαλείο ανάπτυξης σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών», με εισηγητή τον κ. Χρήστο Δήμα, Πρόεδρο Ελληνο-ρωσικού Εμπορικού Επιμελητηρίου.
5) «Ο Επιμελητηριακός θεσμός ως μοχλός τουριστικής ανάπτυξης προς όφελος όλων», με εισηγητής τον κ. Χρήστο Πετρέα, Οικονομολόγο - Σύμβουλο - Εμπειρογνώμων – Διδάσκων σε θέματα Τουριστικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης, πρώην Σύμβουλο - Συνεργάτη Επιμελητηρίων Λέσβου, Κυκλάδων, Λασιθίου.

6) «Ελληνοτουρκικές συνεργασίες στον τουρισμό», με εισηγητές: τον κ. Θρασύβουλο Καλογρίδη, Πρόεδρο Ε.Ο.Α.Ε.Ν., τον κ. Evren SUBASI, Εμπορικό Ακόλουθο Πρεσβείας της Τουρκίας στην Αθήνα, την κα Χαβιαροπούλου Στέλλα, εικαστικό με θέμα «καλλιτεχνικός τουρισμός» και τον κ. Μάνο Σταυριανό, δημοσιογράφο.

και 7) Ομιλία κ. Ξενοφώντα Βεργίνη, Οικονομολόγου- Πανεπιστημιακού, τ. Βουλευτή Λευκάδας.

Στα πλαίσια της συζήτησης των υπολοίπων θεμάτων της ημερησίας διάταξης: α) ο Δρ. Βασίλης Χριστίδης, Διευθύνων Σύμβουλος Knowledge ΑΕ., παρουσίασε το θέμα «Διαδικτυακές (cloud) ανταποδοτικές υπηρεσίες για την ανάπτυξη & εξωστρέφεια των επιχειρήσεων», β) ο Δρ. Γαρίνης Νικόλαος παρουσίασε το θέμα "Ιατρικά Δίκτυα MED 4U" και την κάρτα νοσηλείας και γ) ο Ν. Κοτσομπίνας και

η Ο. Μαυροπούλου παρουσίασαν το πρόγραμμα εξ΄ αποστάσεως εκπαίδευση σε φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Επίσης εγκρίθηκαν τα πεπραγμένα της Διοίκησης και ο οικονομικός απολογισμός του έτους 2015.

Τέλος στη διάρκεια της συνέλευσης έγινε η παρουσίαση του Επετειακού Λευκώματος – Οδηγού Ανάπτυξης του Ε.Ο.Α.Ε.Ν. Η παρουσίαση έγινε από τον δημοσιογράφο και υπεύθυνο της έκδοσης Βαγγέλη Μαυραγάνη, ο οποίος ανέφερε χαρακτηριστικά.
« Δεν είναι τυχαίο ότι από τα νησιά μας άνθησαν οι αρχαιότεροι και ωραιότεροι πολιτισμοί του δυτικού κόσμου, τα περπάτησαν φιλόσοφοι και ποιητές που άλλαξαν τον κόσμο και αποτέλεσαν τους δρόμους για να ενωθούν τρεις ήπειροι από τις πέντε. Μας αναφέρουν σαν τους ομορφότερους προορισμούς για τουρισμό σε πολλές έγκυρες λίστες όμως είμαστε τόσο πολλά περισσότερα και αυτό το Λεύκωμα μας το έδειξε κατά την προετοιμασία του».
Η επόμενη Γενική Συνέλευση αποφασίστηκε να πραγματοποιηθεί στην Λήμνο, και θα τη φιλοξενήσει το Επιμελητήριο Λέσβου.