Τα κέντρα καταγραφής προσφύγων (hot spots) σε Ελλάδα και Ιταλία πρέπει να τεθούν σε λειτουργία το αργότερο ως το τέλος Νοεμβρίου, τόνισε ο Πρόεδρος της ΕΕ, Ντόναλντ Τουσκ, σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε λίγο μετά τη λήξη της έκτακτης Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες για το μεταναστευτικό.

Ο Φρανσουά Ολάντ ανέφερε ότι στα κέντρα αυτά θα πρέπει να γίνεται διαχωρισμός μεταξύ εκείνων που δικαιούνται διεθνούς προστασίας και ασύλου στην ΕΕ και των οικονομικών μεταναστών οι οποίοι θα πρέπει να απελαύνονται μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα.Ταυτόχρονα, τόσο η Γερμανίδα Καγκελάριος Άγκελα Μέρκελ όσο και ο Γάλλος Πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ συνέδεσαν την απόφαση μετεγκατάστασης 120.000 προσφύγων, από την Ιταλία και την Ελλάδα με την ανάγκη λειτουργίας στις χώρες αυτές, κέντρων καταγραφής των προσφύγων.

Πίεση στην Ελλάδα να υποβάλει αίτημα στη Frontex για ενεργοποίηση επιχειρήσεων «έκτακτης ανάγκης», γνωστών με κωδική ονομασία RAΒIT (Rapid Border Intervention Teams), φέρονται να ασκούν κράτη – μέλη της Ε.Ε.

Πρόθεση των Ευρωπαίων είναι να αναπτυχθεί άμεσα στα βόρεια σύνορα της Ελλάδας χερσαία δύναμη Ευρωπαίων συνοριοφυλάκων που θα ανακόψει τη μετακίνηση μεταναστών και προσφύγων προς την Κεντρική και Βόρεια Ευρώπη.

Επιχείρηση RABIT είχε πραγματοποιηθεί και στα τέλη του 2010 στα χερσαία σύνορα Ελλάδας – Τουρκίας στον Εβρο, κατόπιν αιτήματος της τότε ηγεσίας του υπουργείου Δημόσιας Τάξης. Αποδέκτες εισηγήσεων – πιέσεων για να αναπτυχθούν εκ νέου RABITS στα βόρεια σύνορα της χώρας φέρονται να έχουν γίνει τα τελευταία εικοσιτετράωρα Ελληνες αξιωματούχοι που μετείχαν στις εργασίες του Συμβουλίου Υπουργών Εσωτερικών στις Βρυξέλλες. Αναφορά στο θέμα της ενίσχυσης των επιχειρήσεων «έκτακτης ανάγκης» της Frontex γίνεται, εξάλλου, στα τελικά κείμενα συμπερασμάτων που συντάχθηκαν μετά τα δύο πρόσφατα Συμβούλια Υπουργών Εσωτερικών και Δικαιοσύνης της Ε.Ε. Ευρωπαίος αξιωματούχος δήλωσε στην «Κ» ότι η συνδρομή με προσωπικό και μέσα των κρατών – μελών στις επιχειρήσεις RABITS είναι υποχρεωτική, αντίθετα με ό,τι ισχύει στην περίπτωση της επιχείρησης «Ποσειδώνας» (πραγματοποιείται στο Αιγαίο), η οικειοθελής συμμετοχή στην οποία κρίνεται απογοητευτική. Ο ίδιος αξιωματούχος τόνισε ότι για την ενεργοποίηση των RABITS (έχουν μέγιστη διάρκεια τέσσερις μήνες) απαιτείται η υποβολή στην ηγεσία της Frontex αιτήματος από κράτος – μέλος και διευκρίνισε ότι η Ελλάδα δεν έχει υποβάλει ακόμη σχετικό αίτημα.

Σημειώνεται ότι τις τελευταίες ημέρες βρίσκεται σε εξέλιξη κοινή άσκηση ΕΛ.ΑΣ. και Frontex στον Εβρο με κωδική ονομασία RABIT Excercise 2015. Στόχος της άσκησης, στην οποία μετέχουν περίπου 40 Ευρωπαίοι συνοριοφύλακες, είναι να καλυφθεί το κενό που δημιούργησε η αναστολή της επιχείρησης «Ασπίδα» εξαιτίας έλλειψης κονδυλίων. Πάντως, τόσο η προοπτική επανενεργοποίησης επιχειρήσεων έκτακτης ανάγκης της Frontex, όσο και η πρόταση – συζήτηση για δημιουργία μόνιμης δύναμης συνοριακών φυλάκων που θα αναλάβουν την αστυνόμευση των εξωτερικών συνόρων της χώρας, προκαλούν αντιδράσεις μεταξύ στελεχών της κυβέρνησης και της δημόσιας διοίκησης. Εκφράζονται απόψεις σύμφωνα με τις οποίες η παρουσία κοινοτικών συνοριοφυλάκων στα εξωτερικά σύνορα της χώρας συνιστά παραχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων κ.ο.κ. Χθες, εξάλλου, κατεγράφη και η πρώτη παραφωνία στελεχών της νέας κυβέρνησης. Ο νέος αναπληρωτής υπουργός Προστασίας του Πολίτη Νίκος Τόσκας δήλωσε σε δημοσιογράφους ότι θα συζητήσει με τους συναρμόδιους υπουργούς Εθνικής Αμυνας και Μεταναστευτικής Πολιτικής προκειμένου οι Ενοπλες Δυνάμεις να παράσχουν την υποστήριξή τους, όπου αυτό είναι δυνατόν, στη διαχείριση της προσφυγικής – μεταναστευτικής κρίσης. Την ίδια, πάντως, στιγμή, ο κ. Πάνος Καμμένος, που επέστρεψε στο πόστο του υπουργού Εθνικής Αμυνας, τόνιζε ότι «ανεξαρτήτως της όποιας πολιτικής ασκηθεί, θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι στο μεταναστευτικό ζήτημα, για το οποίο γνωρίζετε πως έκανα τα πάντα προκειμένου να μην εμπλακούν οι Ενοπλες Δυνάμεις, θα συνεχίσουμε αυτήν την πολιτική, παρέχοντας, βεβαίως, οτιδήποτε χρειαστεί για να διευκολύνουμε την κυβέρνηση».

Καθημερινή

Ο ρόλος της Τουρκίας στο προσφυγικό ζήτημα επιτέλους απασχολεί την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία μέσω αξιωματούχου της αναγνωρίζει πως «Σήμερα υπάρχει η τάση είναι να αφήνουν τους πάντες να περάσουν».

«Η Τουρκία πρέπει να λάβει αποτελεσματικά μέτρα», ανέφερε την ίδια στιγμή που η Ευρωπαϊκή Ένωση ελπίζει ότι θα βρει τρόπους να παρακινήσει την Τουρκία να κάνει περισσότερα για να κρατήσει Σύριους πρόσφυγες στο έδαφος της και να τους αποτρέψει να συνεχίσουν να εισέρχονται μαζικά στην Ευρώπη.

Η συνεργασία σε θέματα ασφάλειας με την Τουρκία θεωρείται ολοένα και περισσότερο κομβικής σημασίας για την αντιμετώπιση του προβλήματος του προσφυγικού ζητήματος. Κάτι που ίσως επιθυμούσε ο Πρόεδρος Ερντογάν προκειμένου να ενισχύσει τη θέση της χώρας τους που ναι μεν παραμένει εκτός Ευρώπης αλλά διαθέτει ένα ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί. Μια Ευρώπη που φοβάται ότι το κύμα των προσφύγων θα την «πνίξει».

Η Τουρκία φιλοξενεί εκατομμύρια πρόσφυγες σε καταυλισμούς που έχουν δημιουργηθεί στο έδαφός της. Το Δεκέμβριο του 2013 η χώρα υπέγραψε τη Συμφωνία Επανεισδοχής με την Ε.Ε. σηματοδοτώντας έτσι μεγαλύτερη συνεργασία σε θέματα κινητικότητας και καταπολέμησης της παράνομης μετανάστευσης.

Τον Οκτώβριο του 2011, η Τουρκία ήταν η πρώτη χώρα στην περιοχή που κήρυξε Καθεστώς «Προσωρινής Προστασίας» για τους Σύριους. Με δεδομένο πως δεν υπήρχε σχετική νομοθεσία η απόφαση αυτή ήταν καθαρά πολιτική. Η Τουρκία αρνήθηκε διεθνή στήριξη και ανέλαβε την διαχείριση των προσφυγικών καταυλισμών.
Σε σύγκριση με τους αιτούντες διεθνή προστασία από άλλες χώρες οι Σύριοι απολαμβάνουν καλύτερη πρόσβαση στη στέγη, την εκπαίδευση, αλλά και την είσοδο σε τουρκικά πανεπιστήμια. Η πρόσβασή τους όμως στην αγορά εργασίας είναι εξίσου δύσκολη όπως και για όλους τους άλλους αιτούντες άσυλο στην Τουρκία. Εκτός από ένα μικρό αριθμό Συρίων που ήρθαν νόμιμα στην Τουρκία και για τους οποίους το τουρκικό υπουργείο Εργασίας εμφανίζεται πολύ πιο χαλαρό, η πλειονότητα των Συρίων που μπήκαν στη χώρα χωρίς διαβατήριο δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να αιτηθεί άδεια εργασίας.

Σύμφωνα με μελέτη που έχουν κάνει διεθνείς ΜΚΟ (FIDH, Migreurop και EMHRN) που ασχολούνται με το προσφυγικό η συνεργασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία είχε ως στόχο την ισχυροποίηση των δυνατοτήτων ασφάλειας σε χώρες μη μέλη εναντίον της παράνομης μετανάστευσης. Η έκθεση που έχουν δημοσιεύσει ήδη εδώ και δύο χρόνια εντόπιζε το πρόβλημα στην πολιτικής της Ενωσης: Το να διατηρείς τους μετανάστες σε απόσταση με τη μέθοδο του «out-sourcing» σε συνδυασμό με την επικέντρωση της Ε.Ε. στον έλεγχο των εξωτερικών της συνόρων ως μέρος μια πολιτικής που καθοδηγείται από καχυποψία και κάποιες φορές εχθρότητα έναντι των μεταναστών, είναι πηγή πολλών –και πλέον επιβεβαιωμένων- παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αφού δείχνει τον απαιτούμενο ανθρωπισμό, 4 χρόνια μετά την έναρξη του προβλήματος προτίθεται να αυξήσει την οικονομική βοήθεια της ΕΕ στην Τουρκία έτσι ώστε να συμβάλει στην στέγαση, στην εκπαίδευση και στην προσφορά υπηρεσιών υγείας στους πρόσφυγες. Σε αντάλλαγμα, οι Βρυξέλλες προσδοκούν από την Άγκυρα να βελτιώσει τις συνθήκες διαβίωσης των προσφύγων, να καταγράψει περισσότερους και να δεχτεί περισσότερους πρόσφυγες που επαναπατρίζονται από την Ευρώπη, να πατάξει τους διακινητές και να αυξήσει τις προσπάθειες της ώστε οι Σύροι πρόσφυγες να μην μεταβαίνουν στην Ελλάδα.

Η άποψη της Τουρκίας
Η Τουρκία από την πλευρά της θεωρεί ότι η Ευρώπη μόλις φέτος άρχισε να αντιλαμβάνεται το μέγεθος της κρίσης. Η Άγκυρα λέει πως έχει δαπανήσει 7,6 δισεκατομμύρια δολάρια για τη σίτιση, τη στέγαση και την περίθαλψη των προσφύγων, ενώ έχει λάβει μόλις 417 εκατομμύρια δολάρια ως οικονομική βοήθεια από τη διεθνή κοινότητα.
Στην έκτακτη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ σήμερα, οι Βρυξέλλες θα εξετάσουν την αύξηση της οικονομικής βοήθειας η οποία χορηγείται στην Άγκυρα από τον προϋπολογισμό της ΕΕ στο 1 δισεκατομμύριο ευρώ έως τα τέλη του 2016, εκ των οποίων τα δύο τρίτα θα προέλθουν από τον προϋπολογισμό της προβλεπόμενης προενταξιακής ενίσχυσης προς την Τουρκία, ανέφερε η ευρωπαϊκή πηγή.

Παράλληλα θα ζητηθεί από τα κράτη μέλη να συγκεντρώσουν ίσο ποσό από τους εθνικούς τους προϋπολογισμούς, προκειμένου να συγκεντρωθεί ένα συνολικό ποσό 2 δισεκ. ευρώ.

Αλλά υπάρχουν αμφιβολίες για το εάν η Τουρκία, η οποία φιλοξενεί πάνω από 2 εκατ. πρόσφυγες, που διαμένουν κυρίως εκτός επισήμων καταυλισμών, είναι σε θέση να τους εμποδίσει να αναζητήσουν καλύτερη ζωή στην Ευρώπη.

Λιγότεροι από 300.000 πρόσφυγες βρίσκονται σε καταυλισμούς που διαχειρίζεται η κυβέρνηση, με τους υπόλοιπους να ζουν κυρίως με τις δικές τους οικονομίες ανάμεσα στον τουρκικό πληθυσμό, την ώρα που η βοήθεια από το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών, που αντιμετωπίζει έλλειψη ρευστότητας, στερεύει.
«Σήμερα φεύγουν με έναν πολύ άναρχο τρόπο κυρίως επειδή οι τουρκικές αρχές κάνουν τα στραβά μάτια στη δραστηριότητα διακινητές στις ακτές», δήλωσε ο Μαρκ Πιερίνι, πρώην πρεσβευτής της ΕΕ στην Άγκυρα και σήμερα στέλεχος του ινστιτούτου μελετών Carnegie Europe.

Η διακίνηση ανθρώπων στις ακτές του Αιγαίου έχει μετατραπεί σε μια επιχείρηση με τζίρο δισεκατομμυρίων ευρώ. Πολλοί διακινητές έχουν προσωπικούς λογαριασμούς στο facebook με ενημερωμένες πληροφορίες για την κατάσταση των συνόρων και τις καιρικές συνθήκες, σημείωσε.

newsbomb.gr