Συνεχίζεται με αμείωτους ρυθμούς η προσπάθεια των τραπεζών να μειώσουν τα “κόκκινα δάνεια¨, κάτι που παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση τους εγχώριου τραπεζικού συστήματος.
Η προσπάθεια αυτή για να μειωθούν τα κόκκινα δάνεια είναι “θηριώδης” όπως έχει επισημάνει στο παρελθόν ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της Eurobank και πρόεδρος Συντονιστικής Επιτροπής της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ) για τη Διαχείριση Θεόδωρος Καλαντώνης.
Μάλιστα αυτή η προσπάθεια έχει οδηγήσει σε ουσιαστικά αποτελέσματα, καθώς τα κόκκινα δάνεια από τα 107,2 δισ. ευρώ τον Μάρτιο του 2016 έχουν υποχωρήσει στα περίπου 75 δισ. ευρώ στα μέσα του 2019.
Η μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων κατά 32 δισ. ευρώ σε μια δύσκολη μάλιστα για την οικονομία περίοδο, όπως έχουν αναφέρει τραπεζικά στελέχη, αποτελεί επιτυχία για το εγχώριο τραπεζικό σύστημα, και κινείται στον στόχο που έχει να επιστρέψει στην κανονικότητα και να αφιερωθεί με όλες τις δυνάμεις στη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.
Στόχος των ελληνικών τραπεζών είναι στο τέλος του 2021 τα ΜΕΔ να διαμορφωθούν σε επίπεδο σημαντικά κάτω των 30 δισ. ευρώ. Στο πλαίσιο αυτό, η κάθε τράπεζα ακολουθεί τη δική της στρατηγική, ενώ θα μπορεί πλέον να εκμεταλλευθεί συμπληρωματικά και το «Σχέδιο Ηρακλής» που εγκρίθηκε την εβδομάδα που μας πέρασε από την ΕΕ.
«Σχέδιο Ηρακλής»
Το σχέδιο Ηρακλής, όπως ανέφερε το υπουργείο Οικονομικών, αποτελεί μία συστημική λύση εμβέλειας για τη ριζική αντιμετώπιση των «κόκκινων» δανείων που θα μειώσει τον όγκο τους, ο οποίος στερούσε τη ρευστότητα από την αγορά. Είναι μία λύση που στηρίζεται στην αγορά γιατί αντλεί τα κεφάλαια από τους επενδυτές και δεν επιβαρύνει τον Έλληνα φορολογούμενο και τον κρατικό προϋπολογισμό.
Το σχέδιο Ηρακλής, τόνισε το υπουργείο με αφορμή την έγκριση του από την ΕΕ, έγινε δυνατό χάρη στην κυβερνητική αλλαγή, η οποία δημιούργησε τις ευνοϊκές συνθήκες φθηνού δανεισμού με χαμηλά έως αρνητικά επιτόκια, όπως έδειξε η έκδοση των τρίμηνων εντόκων γραμματίων του δημοσίου.
Όπως αναφέρει το ΑΠΕ-ΜΠΕ συγκεκριμένο σχέδιο είναι ελκυστικό για τους επενδυτές, γιατί προσφέρει ομόλογα με θετικές αποδόσεις σε μία εποχή αρνητικών επιτοκίων. Προσφέρει έναν καινοτόμο μηχανισμό, καθώς για πρώτη φορά στην Ευρωζώνη μία χώρα που δεν διαθέτει επενδυτική βαθμίδα, θα έχει πρόσβαση στις αγορές για να μπορέσει να εξαλείψει το πρόβλημα των κόκκινων δανείων. Αποτελεί το πρώτο μέρος της ευρύτερης κυβερνητικής στρατηγικής για την ανάπτυξη και τη δημιουργία καλοπληρωμένων θέσεων εργασίας. Χάρη στο σχέδιο αυτό, οι τράπεζες θα μπορέσουν να εξυγιάνουν γρήγορα τους ισολογισμούς τους και να στραφούν στον πραγματικό τους ρόλο, που είναι η χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας. Η υλοποίηση του σχεδίου θα επιτρέψει στους πολίτες, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αποκτήσουν πρόσβαση στο φθηνό τραπεζικό δανεισμό, ανέφερε το υπουργείο στην ανακοίνωση του.
Στο ίδιο μήκος κύματος ο υφυπουργός Οικονομικών, Γ. Ζαββός, απηύθυνε κάλεσμα στις τράπεζες να συμμετάσχουν στο σχέδιο μείωσης «κόκκινων» δανείων «Ηρακλής» και επισήμανε ότι χωρίς την επιβάρυνση των φορολογουμένων και του προϋπολογισμού, δίνεται η δυνατότητα στις τράπεζες να μειώσουν τα «κόκκινα» τους δάνεια κατά 30 δισ. ευρώ ή κατά 40%. Η κυβέρνηση έχει κάνει το χρέος της, καιρός είναι να κάνουν και οι τράπεζες το δικό τους επιταχύνοντας τις τιτλοποιήσεις των «κόκκινων» δανείων, ανέφερε.
Η διαδικασία μείωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων πρέπει να προχωρήσει όσο το δυνατό πιο γρήγορα
Από την πλευρά του ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, Κλάους Ρέγκλινγκ, ερωτηθείς σε συνέντευξη Τύπου στο Λουξεμβούργο σχετικά με την απόφαση της ΕΕ για το σχέδιο «Ηρακλής» της ελληνικής κυβέρνησης, επισήμανε ότι η διαδικασία μείωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων στην Ελλάδα πρέπει να προχωρήσει όσο το δυνατό πιο γρήγορα. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια είναι το μεγαλύτερο οικονομικό πρόβλημα της Ελλάδας καθώς το ποσοστό τους είναι το υψηλότερο στην Ευρώπη, σημείωσε ο Κ. Ρέγκλινγκ, προσθέτοντας ότι παρ’ όλο που υπάρχει μια μείωση που αποτελεί πρόοδο, το σημείο εκκίνησης ήταν πολύ υψηλό. Είναι σημαντικό αυτή η διαδικασία να συνεχιστεί όσο το δυνατό πιο γρήγορα έτσι ώστε οι ελληνικές τράπεζες να παίξουν και πάλι το ρόλο που παίζουν σε κάθε υγιή οικονομία, παρέχοντας δάνεια, κατέληξε ο Κ. Ρέγκλινγκ.
Το σχέδιο Ηρακλής σημαντικό βήμα προς την ορθή κατεύθυνση αντιμετώπισης του προβλήματος
Την ίδια στιγμή ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, σε ομιλία του την εβδομάδα που μας πέρασε, τόνισε ότι η αντιμετώπιση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων, που παραμένουν σε υψηλό επίπεδο (43,6% του συνόλου των δανείων), είναι κρίσιμος παράγοντας για την ευρωστία του τραπεζικού συστήματος και την ικανότητά του να χρηματοδοτεί τις επενδύσεις και να στηρίζει την πραγματική οικονομία. Ο υψηλός λόγος των ΜΕΔ των ελληνικών τραπεζών ήταν μια από τις πρώτες και πιο ορατές επιπτώσεις της χρηματοπιστωτικής και οικονομικής κρίσης στην Ελλάδα. Την τελευταία τριετία και μέχρι τα μέσα του 2019, το απόθεμα των ΜΕΔ υποχώρησε ως απόλυτο μέγεθος σημαντικά κατά περίπου 30 δισ. ευρώ, ως επί το πλείστον μέσω διαγραφών και πωλήσεων δανείων. Επίσης, το θεσμικό πλαίσιο για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους ενισχύθηκε μέσω σειράς μεταρρυθμίσεων είπε ο διοικητής.
Οι τέσσερις μεγάλες τράπεζες έχουν συμφωνήσει με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (SSM) φιλόδοξους στόχους για τη μείωση των ΜΕΔ, ενώ οι μικρότερες έχουν συμφωνήσει παρόμοιους στόχους με την Τράπεζα της Ελλάδος. Βάσει αυτών των στόχων, το ποσοστό των ΜΕΔ πρέπει να μειωθεί στο 35% μέχρι το τέλος του 2019 και κοντά στο 20% μέχρι το τέλος του 2021. Πρέπει να σημειωθεί όμως ότι, ακόμη και αν επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι, το ποσοστό των ΜΕΔ των ελληνικών τραπεζών θα είναι υπερπενταπλάσιο του μέσου όρου της ΕΕ. Υπό το πρίσμα αυτό είναι σημαντικό να εφαρμοστούν συστημικές λύσεις, που θα λειτουργούν συμπληρωματικά προς τις προσπάθειες που καταβάλλουν οι ίδιες οι τράπεζες για την ταχεία βελτίωση της ποιότητας του ενεργητικού τους, τόνισε ο διοικητής.
Στο πλαίσιο αυτό το σχέδιο «Ηρακλής», που εγκρίθηκε από την ΕΕ, στηρίζεται στο σχήμα προστασίας ενεργητικού (APS) μέσω παροχής κρατικής εγγύησης ύψους 9 δισ. ευρώ, στο ασφαλέστερο (senior) μερίδιο της τιτλοποίησης που θα πραγματοποιηθεί. Το σχήμα αυτό, που πρέπει να εξειδικευθεί μέσω του εφαρμοστικού νόμου, είναι ένα σημαντικό βήμα προς την ορθή κατεύθυνση αντιμετώπισης του προβλήματος. Δεδομένου όμως του μεγέθους αυτού του προβλήματος, το βήμα αυτό δεν είναι αρκετό και πρέπει σε αμέσως επόμενο στάδιο να συμπληρωθεί και από άλλα, περισσότερο ολιστικά και συστημικά σχήματα, όπως αυτό που έχουν επεξεργαστεί οι υπηρεσίες της Τράπεζας της Ελλάδος, ανέφερε ο Γιάννης Στουρνάρας.
Οι ελληνικές τράπεζες ανταποκρίνονται στην πρόκληση μείωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων
Σε ομιλία του στο δεύτερο Athens Investment Forum, ο επικεφαλής Οικονομολόγος του Ομίλου της Eurobank και πρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου της ΕΕΤ, Τάσος Αναστασάτος, τόνισε ότι οι ελληνικές τράπεζες ανταποκρίνονται στην πρόκληση μείωσης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων, υπεραποδίδοντας έναντι των στόχων που έχουν τεθεί. Η βασικότερη προϋπόθεση όμως για την επιστροφή θετικών ρυθμών πιστωτικής επέκτασης αφορά την ποιοτική και ποσοτική αναβάθμιση της ζήτησης για δάνεια. Αυτό αναμένεται να ακολουθήσει την ανάκαμψη της οικονομίας και όχι να προηγηθεί, γεγονός που θέτει τις προϋποθέσεις ώστε η αναπτυξιακή προσπάθεια να οικοδομηθεί σε πιο διατηρήσιμη βάση σε σχέση με το παρελθόν, πρόσθεσε.
Όσον αφορά την ικανότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος να χρηματοδοτήσει επενδύσεις και ανάπτυξη, τόνισε ότι οι ελληνικές τράπεζες διαθέτουν κεφαλαιακή επάρκεια κι έχουν βελτιώσει σημαντικά τη ρευστότητά τους μέσω επιστροφής καταθέσεων και πρόσβασης στη διατραπεζική αγορά. Επιπλέον, η μείωση του κινδύνου της χώρας και η επεκτατική νομισματική πολιτική της ΕΚΤ έχουν συντελέσει στη σημαντική μείωση του κόστους δανεισμού των επιχειρήσεων κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες από τον Δεκέμβριο του 2011, ενώ υπάρχει δυναμική περαιτέρω μείωσης, με την προϋπόθεση της εφαρμογής φιλοαναπτυξιακών πολιτικών.
Το φλέγον πρόβλημα της διαχείρισης των «κόκκινων» δανείων των τουριστικών επιχειρήσεων, όπως και τα ζητήματα που αφορούν τα δάνεια επιχειρήσεων που συνδέονται με υπό εκκαθάριση πιστωτικά ιδρύματα, αποτέλεσε το αντικείμενο της συνάντησης της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Τουρισμού με τους εκπροσώπους της PQH, που λειτουργεί ως «Ενιαίος Ειδικός Εκκαθαριστής» για όλα τα υπό ειδική εκκαθάριση πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα στην Ελλάδα.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του υπουργού Τουρισμού Χάρη Θεοχάρη, καθώς οι προθεσμίες για τα δάνεια αυτής της κατηγορίας που έχουν χορηγηθεί από την Αγροτική Τράπεζα, το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο και τις Συνεταιριστικές Τράπεζες που έκλεισαν, είναι πλέον ασφυκτικές και θα υπάρξουν πολλά και σοβαρά προβλήματα, ακόμη και για βιώσιμες επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με πληροφορίες, στη συνάντηση υπήρξε αδυναμία εξεύρεσης λύσης, καθώς το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, για όσα δάνεια έχουν χορηγηθεί από τις συγκεκριμένες τράπεζες, πρέπει να εξοφληθούν εντός 8ετίας, η οποία συμπληρώνεται το 2021-2022. Την ίδια στιγμή, τα δάνεια που έχουν χορηγηθεί από τις συστημικές τράπεζες, μπορεί να ρυθμιστούν σε χρονικό διάστημα έως και 20ετίας, γεγονός που συνιστά δυσμενή διάκριση σε βάρος όσων επέλεξαν συνεταιριστικές τράπεζες, την ΑΤΕ ή το Τ.Τ, και οι οποίοι βέβαια ουδεμία ευθύνη φέρουν για την κατάληξη των ιδρυμάτων αυτών.
Ήδη, έγκυροι νομικοί εγείρουν και θέμα αντισυνταγματικότητας, ενώ σύμφωνα με τα έως τώρα δεδομένα, το θέμα μπορεί να αντιμετωπιστεί, μόνο με νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης, χωρίς ωστόσο να είναι γνωστή η θέση της Τραπέζης της Ελλάδος, στην αρμοδιότητα της οποίας βρίσκεται το συγκεκριμένο θέμα.
Μάλιστα, τόσο ο κ. Θεοχάρης, όσο και ο υφυπουργός Τουρισμού Μ. Κόνσολας, έθεσαν στο τραπέζι εναλλακτικές προτάσεις, όπως είναι η εφαρμογή του κυπριακού μοντέλου και η «δεύτερη ευκαιρία», χωρίς ωστόσο να εισακουστούν, ακριβώς λόγω του θεσμικού πλαισίου.
Κοινή διαπίστωση όλων ήταν, ότι το συγκεκριμένο ζήτημα είναι εξαιρετικά πολύπλοκο και απαιτεί ορθολογική αντιμετώπιση. Από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Τουρισμού τέθηκε το ζήτημα της αναγκαιότητας ρύθμισης και αναδιάρθρωσης των δανείων σε υπό εκκαθάριση πιστωτικά ιδρύματα, όπως οι Συνεταιριστικές Τράπεζες.
Ο κ. Θεοχάρης τόνισε πως «η εξαιρετικά λεπτή άσκηση στήριξης των υγιών επιχειρήσεων και ανακάλυψης των στρατηγικών κακοπληρωτών, χωρίς να στραγγαλιστεί η τουριστική ανάπτυξη, πρέπει να υλοποιηθεί με επαγγελματισμό, δικαιοσύνη και διαφάνεια».
Από την πλευρά του, ο κ. Μάνος Κόνσολας, επισήμανε ότι «οι ρυθμίσεις για τα “κόκκινα” δάνεια που θα τεθούν σε εφαρμογή για τους δανειολήπτες των συστημικών τραπεζών, πρέπει να ισχύσουν και για τους δανειολήπτες των συνεταιριστικών τραπεζών που τελούν υπό εκκαθάριση».
Τόνισε, επίσης, ότι θα πρέπει να διαχωριστούν οι περιπτώσεις για τις επιχειρήσεις που έχουν υγιή χαρακτηριστικά και κερδοφορία σε ό,τι αφορά την αντιμετώπισή τους σε σχέση με τα «κόκκινα» δάνεια.
Στη συνάντηση παρευρέθηκαν ακόμα ο Διευθυντής Επιθεώρησης της Τράπεζας της Ελλάδος και επόπτης της PQH Γεώργιος Πάσχας, η πρόεδρος της PQH κυρία Χριστίνα Παπακωνσταντίνου, ο CEO της PQH Ξάνθος Βράχας, και ο Γενικός Διευθυντής της PQH Πολύβιος Ονουφρίου.
Μάλιστα, πληροφορίες αναφέρουν ότι στη συνάντηση παρουσιάστηκε εκτενές υπόμνημα του προέδρου του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου Γιάννη Πάππου, το οποίο παραδόθηκε στον υπουργό Τουρισμού και στους εκπροσώπους της PQH και της Τράπεζας της Ελλάδος.
Στο υπόμνημα ο κ. Πάππου, ζητά «οι λύσεις που θα προωθηθούν για την αντιμετώπιση των κόκκινων δανείων από την Ε.Ε. και την Τράπεζα Ελλάδος, να ισχύσουν, όχι μόνο για τις συστημικές Τράπεζες αλλά και για τις υπό εκκαθάριση Συνεταιριστικές Τράπεζες», ενώ υπογραμμίζει ότι: «Ο Οδηγός Εκκαθάρισης που εφαρμόζεται, πέρα από τον εισπρακτικό χαρακτήρα του, πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, το διαθέσιμο εισόδημα και τις ιδιαιτερότητες της τοπικής μας οικονομίας η οποία έχει κυρίως εποχικό χαρακτήρα».
Κάνει λόγο δε για το γεγονός ότι «π.χ. οι δανειολήπτες της Τράπεζας Δωδεκανήσου, δεν φέρουν καμία απολύτως ευθύνη για το ότι η πρώην Τράπεζα Δωδεκανήσου βρίσκεται υπό καθεστώς εκκαθάρισης εδώ και τουλάχιστον μία πενταετία και επιπλέον τιμωρούνται για την επιλογή τους να συνεργαστούν και να στηρίξουν το τοπικό Τραπεζικό Ίδρυμα».
Το πλήρες κείμενο του υπομνήματος, το οποίο δημοσιοποίησε το money-tourism.gr, έχει ως εξής:
«Αξιότιμε κ. υπουργέ,
το Επιμελητήριο Δωδεκανήσου αφού έλαβε υπόψη την έντονη ανησυχία πολλών μελών του σχετικά με την εξέλιξη της εκκαθάρισης της Τράπεζας Δωδεκανήσου, αποφάσισε να αναλάβει πρωτοβουλίες σε διάφορα επίπεδα με στόχο την ευνοϊκότερη ρύθμιση των οφειλών των επιχειρηματιών αλλά και των ιδιωτών για τα δάνεια που έχουν ληφθεί από την Συνεταιριστική Τράπεζα Δωδεκανήσου.
Βρισκόμαστε σε στενή συνεργασία με τον Πρόεδρο του Οικονομικού Επιμελητηρίου κο Κωνσταντίνο Ζωγραφίδη και τον Πρόεδρο του Εμπορικού Συλλόγου Ρόδου, κ. Νίκο Μπόνη, καθώς και με άλλους φορείς του συνόλου των νησιών της Δωδεκανήσου για συντονισμένες παρεμβάσεις και έχουν ήδη πραγματοποιηθεί συναντήσεις εργασίας με ειδικούς τεχνικούς και νομικούς συμβούλους.
Η ανάθεση σε τεχνοκράτες κρίθηκε απαραίτητη καθώς το ζήτημα έχει ειδικές νομικές και οικονομικές πτυχές.
Κύριε υπουργέ,
το κλείσιμο της Συνεταιριστικής Τράπεζας Δωδεκανήσου αποτελεί μια βραδυφλεγή βόμβα για την τοπική μας οικονομία καθώς πολλοί συμπολίτες μας, είναι έρμαια των διαθέσεων της εταιρείας που έχει αναλάβει την εκκαθάριση του τραπεζικού ιδρύματος.
Σε αυτό το σημείο θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι οι δανειολήπτες της Τράπεζας Δωδεκανήσου δεν φέρουν καμία απολύτως ευθύνη για το ότι η πρώην Τράπεζα Δωδεκανήσου βρίσκεται υπό καθεστώς εκκαθάρισης εδώ και τουλάχιστον μία πενταετία και επιπλέον τιμωρούνται για την επιλογή τους να συνεργαστούν και να στηρίξουν το δικό μας Τραπεζικό Ίδρυμα.
Το Επιμελητήριο Δωδεκανήσου θα αναδείξει προς όλους τους εμπλεκόμενους (υπουργούς, Εταιρεία-Εκκαθαριστή PQH, Τράπεζα Ελλάδος, κ.α) τις στρεβλώσεις που έχουν προκύψει από το κλείσιμο της τράπεζας και θα απαιτήσει να ρυθμιστούν όλα τα δάνεια που έχουν λάβει οι επιχειρηματίες-μέλη του με την ίδια τακτική που ακολουθούν όλες οι υπόλοιπες συστημικές τράπεζες, οι οποίες δίνουν περιθώριο μέχρι και 20 έτη ανάλογα με τις ειδικές συνθήκες του κάθε δανειολήπτη.
Σημειώνεται ότι για τα δάνεια που έχουν ληφθεί από τη Συνεταιριστική Τράπεζα Δωδεκανήσου, ο εκκαθαριστής ζητά αποπληρωμή το μέγιστο σε οκτώ έτη. Αντιλαμβάνεστε ότι σε αυτή τη δύσκολη οικονομική συγκυρία είναι αδύνατο ιδιώτες ή επιχειρηματίες να αποπληρώσουν τα δάνεια τους σε περίοδο οκτώ ετών.
Επίσης, το Επιμελητήριο θα ζητήσει να γίνει πλήρης ενημέρωση από τον εκκαθαριστή για την πορεία της εκκαθάρισης και τις μελλοντικές του ενέργειες, καθώς είναι σημαντικό να υπάρχει διαφάνεια στις πρακτικές που ακολουθούνται, αλλά και στην πρόοδο που έχει επιτευχθεί στο ειδικό αυτό έργο.
Πρέπει να ληφθεί μέριμνα για την έγκαιρη και έγκυρη πληροφόρηση για την εξυπηρέτηση δανειοληπτών και μεριδιούχων.
Τέλος, οι λύσεις που προωθούνται για την αντιμετώπιση των κόκκινων δανείων από την Ε.Ε. και την Τράπεζα Ελλάδος οφείλουν να ισχύσουν, όχι μόνο για τις συστημικές Τράπεζες, αλλά και για τις υπό εκκαθάριση Συνεταιριστικές Τράπεζες. Επισημαίνουμε ότι ο Οδηγός Εκκαθάρισης που εφαρμόζεται πέρα από τον εισπρακτικό χαρακτήρα του, πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, το διαθέσιμο εισόδημα και τις ιδιαιτερότητες της τοπικής μας οικονομίας η οποία έχει κυρίως εποχικό χαρακτήρα.
Κύριε υπουργέ,
μετά από μια μακρά περίοδο ύφεσης και αβεβαιότητας, με τα προβλήματα στην πραγματική οικονομία και στην αγορά να παραμένουν, η οικονομία της Δωδεκανήσου, έχει να αντιμετωπίσει ένα επιπλέον πρόβλημα.
Ευελπιστούμε, σήμερα, όλοι μαζί, να συνεργαστούμε με σκοπό την εύρεση μίας δίκαιης και βιώσιμης λύσης σε αυτό το πρόβλημα που ταλαιπωρεί το σύνολο της κοινωνίας των νησιών μας.
Το Επιμελητήριο Δωδεκανήσου και ο υπογράφων, σας διαβεβαιώνουμε ότι θα σας παρέχουμε την όποια απαραίτητη στήριξη με σκοπό την ευόδωση του κοινού μας στόχου.
Με εκτίμηση,
Γιάννης Πάππου, Πρόεδρος Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου».
. πηγή tanea.gr
Πηγή:www.dimokratiki.gr
Ποιες είναι οι παραπάνω γραφειοκρατικές διευκολύνσεις κατά τη διαδικασία υποβολής των αιτήσεων.
Τι θα συμβεί με το πιστοποιητικό βαρών από την πλευρά των δανειοληπτών. Ετοιμάζεται και τρίτη ηλεκτρονική πλατφόρμα. Σκοπό ο έλεγχος των τουλάχιστον 100.000 αιτήσεων που εκκρεμούν στα ειρηνοδικεία.
Τα άσχημα μαντάτα για την πορεία της διαδικασίας με την πλατφόρμα εξωδικαστικού συμβιβασμού για όσους έχουν κόκκινα δάνεια με ενέχυρο την πρώτη κατοικία, προκάλεσε όπως ήταν αναμενόμενο έντονη ανησυχία στην κυβέρνηση, αλλά και στις τράπεζες, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την άμεση παρέμβαση της Πολιτείας.
Με κοινή τους απόφαση τα υπουργεία Οικονομικών, Εργασίας και Ανάπτυξης αποφασίστηκαν περαιτέρω γραφειοκρατικές διευκολύνσεις κατά τη διαδικασία υποβολής των αιτήσεων. Στο εξής δεν θα απαιτείται η προσκόμιση του πιστοποιητικού βαρών από την πλευρά των δανειοληπτών, έγγραφο το οποίο απαιτούσε μεγάλο χρονικό διάστημα προκειμένου να εκδοθεί από τις υπηρεσίες των υποθηκοφυλακείων.
Όπως έγραψε χθες το newsit. gr καμία απολύτως ρύθμιση δεν έχει γίνει, δύο μήνες μετά την λειτουργία της πλατφόρμας, κάτι που σημαίνει εκτός των άλλων ότι το κονδύλι των 150 εκατομμυρίων ευρώ που έχει διαθέσιμο το υπουργείο Οικονομικών για να επιδοτήσει τις δόσεις των δανειοληπτών, παραμένει ανέγγιχτο.
Ετοιμάζεται και τρίτη ηλεκτρονική πλατφόρμα
Από την άλλη, ενώ η αρμόδια Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους δια του επικεφαλής της προβάλλει τα οφέλη της ένταξης στην πλατφόρμα –με κυριότερη βέβαια την επιδότηση του δανείου ακόμη και με ποσοστό 50%- ταυτόχρονα ετοιμάζει και μια 3η ηλεκτρονική πλατφόρμα (προηγήθηκαν αυτή του εξωδικαστικού συμβιβασμού αλλά και αυτή των κόκκινων δανείων) προκειμένου να «φιλοξενήσει» όσους έχουν ήδη καταθέσει αίτηση υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη. Σκοπός αυτής της πλατφόρμας θα είναι να γίνει έλεγχος των τουλάχιστον 100.000 αιτήσεων που εκκρεμούν στα ειρηνοδικεία όλης της χώρας και να εντοπιστούν όσοι κατέθεσαν την αίτηση μόνο και μόνο για να κερδίσουν χρόνο καθώς δεν πληρούν τα κριτήρια υπαγωγής. Όσοι εντοπιστούν να μην πληρούν τα κριτήρια θα χάνουν το δικαίωμα προστασίας από τα αναγκαστικά μέτρα των τραπεζών την οποία και απολαμβάνουν σήμερα για όλη τη χρονική περίοδο που μεσολαβεί μέχρι και την εκδίκαση της υπόθεσής τους.
Σύμφωνα με τα αθροιστικά, από 1/7/2019 μέχρι 25/8/2019, της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους:
Έχουν εισέλθει στην πλατφόρμα 76.263 χρήστες.
Έχουν ξεκινήσει τη διαδικασία ετοιμασίας της αίτησης 16.200 χρήστες.
Έχουν υποβληθεί 26 αιτήσεις και διαβιβαστεί στις τράπεζες και, έχουν δοθεί δύο προτάσεις ρύθμισης από τις τράπεζες και εκκρεμεί η αποδοχή από τη μεριά των δανειοληπτών.
Υπενθυμίζεται ότι στο πλαίσιο του Νόμου 4605/2019 για την προστασία της 1ης κατοικίας παραδόθηκαν από τις τράπεζες οι δύο πρώτες προτάσεις ρύθμισης στεγαστικών δανείων, σε συνέχεια της αίτησης των δανειοληπτών στη σχετική ηλεκτρονική πλατφόρμα της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους του υπουργείου Οικονομικών.
Οι ευνοϊκές προτάσεις – ρυθμίσεις για τα κόκκινα δάνεια περιλαμβάνουν:
Μακροχρόνια αποπληρωμή σε 24-25 έτη
Επιτόκιο 2%
Επιδότηση από το κράτος κατά 40-50% της μηνιαίας δόσης.
Το επόμενο βήμα είναι να εξετάσουν οι πολίτες τις προτάσεις αυτές και να τις αποδεχθούν (υπογράφοντας τις σχετικές συμβάσεις), μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου.
Ακολούθως θα πρέπει να πληρώσουν την 1η δόση, οπότε και ενεργοποιείται η σχετική ρύθμιση και στη συνέχεια ξεκινάει η χορήγηση της κρατικής επιδότησης σε μηνιαία βάση.
Αισιοδοξία για πραγματικό ενδιαφέρον από τους δανειολήπτες
Στην Ειδική Γραμματεία Ιδιωτικού Χρέους, αισιοδοξούν ότι το ενδιαφέρον των χιλιάδων δανειοληπτών που προς το παρόν έχει αποτυπωθεί ως μια απλή επίσκεψη στην ιστοσελίδα, θα μετουσιωθεί σε πραγματικό ενδιαφέρον. Εκτιμούν ότι η έναρξη λειτουργίας της πλατφόρμας έγινε στις αρχές Ιουλίου όταν το ενδιαφέρον όλων ήταν στραμμένο στην υποβολή των φορολογικών δηλώσεων. Από τον Σεπτέμβριο, και δεδομένου ότι θα πλησιάζει ο χρόνος απενεργοποίησης της πλατφόρμας (σ.σ θα γίνει στο τέλος Δεκεμβρίου), ο αριθμός των αιτήσεων θα πολλαπλασιαστεί.
Η κατάργηση της υποχρέωσης υποβολής του πιστοποιητικού βαρών, εκτιμάται ότι συνιστά σημαντική αλλαγή. Με κοινή υπουργική απόφαση που υπογράφουν οι Υπουργοί Οικονομικών κ. Χρήστος Σταϊκούρας, Ανάπτυξης και Επενδύσεων κ. Άδωνις Γεωργιάδης και Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων κ. Γιάννης Βρούτσης, αίρεται η υποχρέωση προσκόμισης του πιστοποιητικού βαρών από τα υποθηκοφυλακεία κατά την αίτηση προστασίας της πρώτης κατοικίας από τους ενδιαφερομένους.
Αυτό εκτιμάται ότι θα μειώσει το γραφειοκρατικό κόστος και «θα δημιουργήσει συνθήκες επιτάχυνσης για την αξιολόγηση των εκκρεμών αιτήσεων ευάλωτων νοικοκυριών, λαμβάνοντας υπόψη ότι ελάχιστες αιτήσεις από αυτές που έχουν ξεκινήσει τη διαδικασία ένταξης στη ρύθμιση έχουν διεκπεραιωθεί»
Τι δείχνουν οι πρώτες αποφάσεις μετά την κατάργηση της προστασίας του νόμου Κατσέλη
Λιγότερο γενναιόδωρες από τα δικαστήρια αναδεικνύονται οι τράπεζες, στις ρυθμίσεις για δάνεια υπερχρεωμένων νοικοκυριών. Μισός χρόνος χρειάστηκε να περάσει, από την κατάργηση των διατάξεων προστασίας των δανειοληπτών από τα δικαστήρια, έως ότου να εκδοθούν οι πρώτες δύο συμφωνίες μεταξύ τραπεζών – δανειοληπτών, με την ηλεκτρονική διαδικασία του εξωδικαστικού συμβιβασμού.
Αν και χρειάστηκαν περίπου έξι μήνες για να εκδοθούν, οι διαδικασίες θα αυτοματοποιηθούν και θα συντομεύσουν. Ωστόσο οι αιτήσεις στην πλατφόρμα του εξωδικαστικού συμβιβασμού αυξάνονται και φτάνουν πλέον ήδη στις 70.000.
Οι πρώτες δύο όμως είναι πλέον γεγονός και αποκαλύπτουν έναν νέο τρόπο προσέγγισης του προβλήματος των κόκκινων δανειοληπτών από τις τράπεζες, καθώς οι λύσεις που συμφωνήθηκαν και στις δύο περιπτώσεις:
- Προσφέρουν επιμήκυνση έως και 25 έτη, αλλά όχι «κούρεμα οφειλής» που όχι σπάνια επιδίκαζαν τα δικαστήρια
- Αντί για «κούρεμα οφειλής» ο κόκκινος δανειολήπτης θα λάβει επιδότηση στεγαστικού δανείου από το Κράτος (40% ή 50% εν προκειμένω ή αναλόγως της οικονομικής κατάστασης του οφειλέτου)
Επί της ουσίας, η δόση για τον δανειολήπτη περιορίζεται πολύ, λόγω επιμήκυνσης δόσεων. Από την άλλη, κάποιοι λιγοστοί θα λάβουν επιδότηση δανείου, την οποία επιβαρύνεται το ελληνικό δημόσιο. Σε κάθε περίπτωση, το κέρδος για τις τράπεζες είναι ότι «πρασινίζει» το κόκκινο δάνειο, καθώς αρχίζει ξανά να εξυπηρετείται.
Ειδικότερα, με βάση όσα επισήμως ανακοίνωσε το υπουργείο Οικονομικών:
- Η πρώτη ευνοϊκή ρύθμιση αφρά ένα "πραγματικά ευάλωτο νοικοκυριό" (σσ: χωρίς να διευκρινίζεται όμως στην ανακοίνωση ποια ήταν η περιουσιακή και οικονομική κατάσταση με βάση την οποία εξετάστηκε το αίτημα του στην πλατφόρμα του εξωδικαστικού συμβιβασμού). Η λύση που δόθηκε, περιλαμβάνει την εξόφληση του δανείου σε 24 έτη, με επιτόκιο 2% και επιπλέον 40% επιδότηση της μηνιαίας δόσης του δανείου από το κράτος.
- Η δεύτερη ευνοϊκή ρύθμιση, που δόθηκε επίσης για ένα "πραγματικά ευάλωτο νοικοκυριό", περιλαμβάνει την εξόφληση του δανείου σε 25 έτη, με επιτόκιο 2% κι επιπλέον 50% επιδότηση της μηνιαίας δόσης του δανείου από το κράτος.
Με βάση τα παραπάνω πάντως, το υπουργείο Οικονομικών ενθαρρύνει τους πολίτες οι οποίοι είναι κάτοχοι στεγαστικού, καταναλωτικού ή επιχειρηματικού δανείου, να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα που τους παρέχει η συγκεκριμένη πλατφόρμα της Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, για να κάνουν αιτήσεις και να δοκιμάσουν την τύχη τους.
Το φάντασμα των κόκκινων δανείων επιστρέφει. Γεφύρι της Αρτας... η πλατφόρμα για την πρώτη κατοικία. Συστάσεις από την Κομισιόν για την καθυστέρηση. Τι ζητάει η έκθεση των Ευρωπαίων.
Εντείνονται οι φόβοι για αύξηση στα κόκκινα δάνεια, σε μία περίοδο που όλα έδειχναν ότι βρίσκονται υπό σχετικό έλεγχο.
Η πλατφόρμα στην οποία θα μπορούν να ενταχθούν οι δανειολήπτες, με βάση τον νόμο για την προστασία της πρώτης κατοικίας, δείχνει να είναι γεφύρι της Άρτας. Ο νόμος έχει τεθεί σε εφαρμογή από τις 30 Απριλίου αλλά μέχρι σήμερα είναι ουσιαστικά κενό γράμμα.
Όλα δείχνουν ότι στην καλύτερη περίπτωση η πλατφόρμα θα ανοίξει αρκετά μετά τις εκλογές, προς τα τέλη Ιουλίου, ενώ η πλέον αληθοφανής εκδοχή είναι ότι αυτό θα συμβεί τον Σεπτέμβριο. Ωστόσο μέχρι τότε ουσιαστικά κανένας πλειστηριασμός δεν πρόκειται να γίνει. Κατά συνέπεια και με βάση τα ελληνικά δεδομένα, έως ότου ξεκαθαρίσει το τοπίο οι πλειστηριασμοί παγώνουν.
Εκτιμήσεις των παραγόντων της αγοράς είναι ότι μέσα στο τρέχον έτος πολύ δύσκολα θα επανεκκινήσει η διαδικασία στην πλήρη εξέλιξή της. Και επειδή στην Ελλάδα ο φόβος φυλάει τα έρμα, είναι σίγουρο ότι η όλη προσπάθεια θα ελεγχθεί η κατάσταση με τα κόκκινα δάνεια στην καλύτερη περίπτωση θα πάει πίσω. Κανένας δανειολήπτης είτε πληροί τους όρους του νόμου και μπορεί να ενταχθεί στην ρύθμιση, είτε όχι, δύσκολα θα προσέλθει αυτοβούλως να κλείσει το θέμα του, προβαίνοντας σε μία ρύθμιση.
Επισήμως οι πλειστηριασμοί έχουν ανασταλεί μέχρι τις εκλογές. Από την πλευρά της η κυβέρνηση διατυμπανίζει ότι προς το παρόν ισχύει η προσωρινή προστασία των δανειοληπτών από πλειστηριασμούς. Η συνολική απαγόρευση των πλειστηριασμών εκπνέει στις 10 Ιουλίου, αμέσως μετά τις εκλογές.
Την ώρα παραμένει εκτός συζήτησης το περίφημο σχέδιο για την αντιμετώπιση των κόκκινων δανείων. Δύο έχουν βρεθεί στο τραπέζι, ένα του ΤΧΣ και ένα της διοίκησης της Τράπεζας της Ελλάδος, αλλά κανένα δεν έχει προχωρήσει.
Και επειδή οι τράπεζες δεν μπορούν να περιμένουν, πότε θα έλθει η επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος, ώστε να ξεκινήσει επιτέλους η διαδικασία προχωρούν σε δικές τους κινήσεις αντιμετώπισης της κατάστασης. Προχωρούν στην πώληση δανείων, σε καθυστέρηση ή και ενήμερων, ώστε να βελτιώσουν τους δείκτες τους, αλλά και να αποκτήσουν ρευστότητα.
Σε ότι αφορά τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, οι τράπεζες μέσα στις επόμενες εβδομάδες θα πωλήσουν περισσότερα από 17 δισ. ευρώ «ξεχασμένων δανείων» σε εξειδικευμένα funds και οργανισμούς.
Συστάσεις από Κομισιόν
Στο μεταξύ στο θέμα των κόκκινων δανείων αναφέρθηκε και η Κομισιόν στην πρόσφατη έκθεσή της, θεωρώντας ότι υπάρχει σοβαρή καθυστέρηση στην τεχνική επεξεργασία, προώθηση και έγκριση συστημικών λύσεων, που θα βοηθήσουν τις τράπεζες να προχωρήσουν σε ταχύτερη μείωση των μη εξυπηρετούμενων πιστωτικών τους ανοιγμάτων (Non Performing Exposures – NPEs), εξυγιαίνοντας τους ισολογισμούς τους, κτυπά η τρίτη μεταμνημονιακή έκθεση.
Η έκθεση ζητά από την κυβέρνηση και τις αρχές να εντείνουν τις προσπάθειές τους για την επεξεργασία, προώθηση και έγκριση των σχεδίων που επεξεργάστηκαν αρχικά Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) και Τράπεζα της Ελλάδος, σημειώνοντας ότι πρέπει να εξετασθούν όλες οι διαθέσιμες επιλογές πολιτικής.
Εμμέσως πλην σαφώς, η Κομισιόν καταλογίζει στην κυβέρνηση καθυστέρηση, σημειώνοντας ότι ενώ τον περασμένο Ιανουάριο το Υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε τη σύσταση ομάδας εργασίας, με τη συμμετοχή στελεχών του ΥΠΟΙΚ, της TτE και του ΤΧΣ, για την τεχνική επεξεργασία των σχεδίων, τον συντονισμό και τη βελτίωση της συνεργασίας, η ομάδα δεν φαίνεται να λειτούργησε.
Αναφέρεται χαρακτηριστικά, «η έλλειψη παραδοτέων εγείρει το ερώτημα αν η ομάδα εργασίας είναι πλήρως λειτουργική». Η αιχμή αφορά στην καθυστέρηση τόσο της αποστολής του σχεδίου της Τραπέζης της Ελλάδος όσο και στην έλλειψη προόδου ως προς το σχέδιο κρατικής εγγυοδοσίας επί των τίτλων πρώτης διαβάθμισης τιτλοποιήσεων (σχέδιο ΤΧΣ), το οποίο έχει σταλεί σε SSM και DG Comp αλλά έχει «κολλήσει».
Παράλληλα δεν έχει σημειωθεί, όπως αναφέρει, πρόοδος στη διερεύνηση της συμπληρωματικότητας μεταξύ του Asset Protection Scheme (σχέδιο ΤΧΣ) και της ίδρυσης μιας εταιρείας διαχείρισης προβληματικών περιουσιακών στοιχείων (Asset Management Company – ACM), που προωθεί το σχέδιο της Τράπεζας της Ελλάδος.
Η έκθεση επισημαίνει ότι τέτοιες πρωτοβουλίες θα μπορούσαν να αναδειχθούν χρήσιμες προσθήκες στα υφιστάμενα «εργαλεία» για την επίλυση του θέματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων, με την προϋπόθεση ότι έχουν σχεδιαστεί για να ωφελήσουν ολόκληρο το τραπεζικό σύστημα και έχει προηγηθεί διεξοδική τεχνική προετοιμασία.