«Είμαστε ηθικά και πολιτικά δεσμευμένοι να αναδείξουμε την νησιωτικότητα» και να στηρίξουμε τα νησιά μας» δηλώνει ο Περιφερειάρχης

Μόνιμη έδρα στις Βρυξέλλες αποκτά πολύ σύντομα η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, με την διαδικασία οργάνωσης του γραφείου, που δρομολογήθηκε κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Περιφερειάρχη κ. Γιώργου Χατζημάρκου στην έδρα της Κομισιόν, να προχωρά με γρήγορους ρυθμούς.

Στις αναγκαιότητα λειτουργίας του γραφείου, αναφέρθηκε ο Περιφερειάρχης, σε συνέντευξη Τύπου την Δευτέρα, όπου ενημέρωσε τους εκπροσώπους των ΜΜΕ για τα αποτελέσματα της πρόσφατης συνάντησης που είχε στις Βρυξέλλες με τον Επίτροπο Περιβάλλοντος, Θαλασσίων Υποθέσεων και Αλιείας Karmenu Vella.

«Η παρουσία της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου από εδώ και στο εξής στις Βρυξέλλες είναι αδήριτη ανάγκη, καθώς διανύουμε μια νέα περίοδο για την χώρα μας, για την Ευρώπη και πολύ περισσότερο για τα νησιά. Από την στιγμή που για το κεντρικό κράτος οι αποφάσεις που αφορούν την νησιωτικότητα είναι κάτι εντελώς άγνωστο, είμαστε ηθικά και πολιτικά δεσμευμένοι, απέναντι στους νησιώτες, να μεταφέρουμε το θέμα εκεί που βρίσκεται πλέον το κέντρο λήψης των αποφάσεων. Στο εξής, θα δίνουμε τον “πόλεμο” για τα νησιά μας σε Αθήνα και Βρυξέλλες» ανέφερε ο κ. Χατζημάρκος και πρόσθεσε ότι «ο στόχος μας είναι πολύ μεγάλος, όσο μεγάλη είναι και η ανάγκη να στηρίξουμε τα νησιά μας που αντιμετωπίζουν σήμερα ιδιαίτερα ζητήματα».

Οι λόγοι που στην παρούσα περίοδο επιβάλλουν μόνιμη παρουσία της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου στην έδρα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είναι τρεις: η υποχρηματοδότηση, το μεταναστευτικό και η ανάδειξη της νησιωτικότητας.

Υποχρηματοδότηση
Όπως εξήγησε ο Περιφερειάρχης, οι ήδη μειωμένοι πόροι που έχει στην διάθεσή της η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, λόγω Στόχου ΙΙ, απομειώνονται ακόμη περισσότερο μετά την απόφαση που ελήφθη, σε συνεννόηση της ελληνικής κυβέρνησης και της Κομισιόν, για το κλείσιμο του τρέχοντος ΕΣΠΑ στο τέλος του έτους, μόνο με τους κοινοτικούς πόρους και χωρίς την ελληνική συμμετοχή. Αυτό πρακτικά σημαίνει σημαντική απώλεια πόρων για το Νότιο Αιγαίο, αφού είναι η μια από τις δύο Περιφέρειες της χώρας, όπου η εθνική συμμετοχή στο Πρόγραμμα ανέρχεται στο 50% του συνόλου της χρηματοδότησης.

Για την αναπλήρωση του χρηματοδοτικού κενού, η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, από κοινού με την Περιφέρεια Αιγαίου Βορείου Αιγαίου, κατέθεσε συγκεκριμένη πρόταση για την δημιουργία ενός ειδικού προγράμματος επιπλέον στήριξης των νησιών. Προτείνεται, συγκεκριμένα, το πρόγραμμα αυτό να χρηματοδοτηθεί από τους πόρους του Διασυνοριακού Προγράμματος Interreg Ελλάδα – Τουρκία, που μέχρι σήμερα δεν έχει ενεργοποιηθεί, καθώς τέθηκε σε αναστολή, λόγω της άρνησης της Τουρκίας να υπογράψει τα σύνορα με την χώρα μας. Από το ειδικό αυτό πρόγραμμα, το Νότιο Αιγαίο μπορεί να αντλήσει πόρους περί τα 40 εκατ. ευρώ, χωρίς μάλιστα να υπόκειται – ως ειδικό πρόγραμμα – στις καταληκτικές ημερομηνίες της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου. Η πρόταση που έχει κατατεθεί ήδη στον Επίτροπο Περιβάλλοντος, Θαλασσίων Υποθέσεων και Αλιείας Karmenu Vella, έχει τύχει καταρχήν θετικής ανταπόκρισης.

Τρέχον ΕΣΠΑ
Όσον αφορά το χρηματοδοτικό κενό του τρέχοντος ΕΣΠΑ, το οποίο εκτιμάται στα 52 εκατ. ευρώ, ο Περιφερειάρχης βρίσκεται ήδη σε συνεχή επικοινωνία τόσο με τις αρμόδιες υπηρεσίες της Κομισιόν, όσο και με τα Υπουργεία Οικονομικών και Οικονομίας, με σκοπό την αναζήτηση πόρων για την κάλυψή του. Είναι χαρακτηριστικό ότι στους αναθεωρημένους πίνακες έργων του ΕΣΠΑ που ζητήθηκαν από την Περιφέρεια, ο κ. Χατζημάρκος δεν προέβη σε καμία τροποποίηση όσον αφορά τα ενταγμένα έργα, ενώ με επιστολή του στο Υπουργείο Οικονομίας ζητά την αναπλήρωση των πόρων που περιεκόπησαν.

Ερωτηθείς για τα έργα του Προγράμματος και ενδεχόμενους κινδύνους που αντιμετωπίζουν, ο κ. Περιφερειάρχης δήλωσε: «Δεν θα υπάρξει ποτέ δική μου υπογραφή σε ζήτημα που να «σκοτώνει» δράσεις ανάπτυξης σε νησιά. Το τρέχον Πρόγραμμα που αφορά τα νησιά, δεν θα επιτρέψουμε να διακινδυνεύσει, θα συνεχιστεί και θα ολοκληρωθεί. Το επόμενο διάστημα θα πρέπει η ελληνική κυβέρνηση να λάβει τις αποφάσεις εκείνες που θα καλύψουν την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και το Πρόγραμμά της. Δεν χρειάζεται να πείσουμε κανέναν για το αυτονόητο. Είναι θέμα πολιτικής βούλησης να προχωρήσουν»

Νησιωτικότητα
Στην νησιωτικότητα, ως κρίσιμο ζήτημα που πρέπει να αναδειχθεί στις Βρυξέλλες, αναφέρθηκε ο κ. Χατζημάρκος, φέρνοντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα την κατάργηση των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ στα νησιά, που τίθεται σταδιακά σε ισχύ από την Πέμπτη 1η Οκτωβρίου, μέσα σε ένα κλίμα ασάφειας και συγκεχυμένων, επί του παρόντος, πληροφοριών για τα νησιά στα οποία θα γίνει άμεση εφαρμογή. 

«Είναι μια εξαιρετικά θλιβερή περίοδος αυτή που διανύουμε, σε ό,τι αφορά την νησιωτικότητα στην Ελλάδα. Τις επόμενες μέρες, το τελευταίο μέτρο νησιωτικότητας αρχίζει να καταρρέει, στην μοναδική χώρα της Ευρώπης που θα έπρεπε να έχει θέσει την νησιωτικότητα πάρα πολύ ψηλά στην ατζέντα της και στις πολιτικές της. Η ανάδειξη του ζητήματος αυτού στην Ευρώπη, πέφτει στους δικούς μας ώμους και θα το χειριστούμε ανεξάρτητα από την ελληνική κυβέρνηση» ανέφερε ο κ. Χατζημάρκος, ο οποίος προτίθεται να θέσει το ζήτημα στην Ένωση Ευρωπαϊκών Περιφερειών αλλά στην Ένωση Παράκτιων και Νησιωτικών Περιφερειών της Ευρώπης.

Μεταναστευτικό
Την αισιοδοξία του ότι οι Ευρωπαίοι εταίροι σύντομα θα καταλήξουν σε μια κοινή ευρωπαϊκή πολιτική για το μείζον ζήτημα του προσφυγικού – μεταναστευτικού, εξέφρασε ο Περιφερειάρχης, με δεδομένο η Ευρώπη δείχνει το τελευταίο διάστημα να έχει θέσει το πρόβλημα πολύ ψηλά στην ατζέντα της.

Στις συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα στα αρμόδια κοινοτικά όργανα, η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, έχει καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις. Όπως ανέφερε ο κ. Χατζημάρκος στην συνέντευξη Τύπου, «ζητάμε από την Κομισιόν μια επιπλέον γραμμή με την Ελλάδα, όχι μόνο χρηματοδότησης, αλλά και την απευθείας διασύνδεση των Περιφερειών που αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο πρόβλημα, με τις αρμόδιες υπηρεσίες των Βρυξελλών. Με τον τρόπο αυτό θα εξασφαλίσουμε τους πόρους που έχουμε ανάγκη, αλλά και την τεχνογνωσία, για να διαχειριστούμε αυτό το εξαιρετικά οξύ ζήτημα, που ήλθε για να μείνει».

Στο θέμα του μεταναστευτικού αναφέρθηκε μιλώντας σε πρωινή τηλεοπτική εκπομπή, ο Περιφέρειαρχης Ν. Αιγαίου, Γ. Χατζημάρκος, από τις Βρυξέλλες όπου βρίσκεται , όπου θα πραγματοποιήσει σειρά επαφών, προκειμένου να αλλάξει το χρηματοδοτικό status της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου.

Το μεγάλο χρηματοδοτικό κενό, έρχεται προσθετικά στα ήδη σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα νησιά, τα οποία, εκτός των άλλων καταστάσεων που έχουν ως πηγή την παρατεταμένη οικονομική ύφεση, σηκώνουν και το βαρύ φορτίο του μεταναστευτικού – προσφυγικού προβλήματος.

tvkosmos.gr

Διόλου ανέφελη δεν θα είναι η πρώτη επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα, μετά την επανεκλογή του ως Πρωθυπουργού, στις Βρυξέλλες.

Σύμφωνα με κοινοτικές πηγές που είναι σε θέση να γνωρίζουν τις παρασκηνιακές συνομιλίες, οι Ευρωπαίοι αναμένεται να πιέσουν την Αθήνα στο ζήτημα της αυστηρότερης και καλύτερης φύλαξης των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ κατά την έκτακτη, άτυπη Σύνοδο Κορυφής συνάντηση το βράδυ της Τετάρτης.

Σύμφωνα μάλιστα με ρεπορτάζ των «Financial Times», δεν αποκλείεται να ζητηθεί από τον κ. Τσίπρα να δεχθεί την επιτήρηση των συνόρων της χώρας από την ΕΕ, ουσιαστικά δηλαδή τον Frontex – κάτι που σύμφωνα με την άποψη ορισμένων κοινοτικών αξιωματούχων θα μπορούσε να θεωρηθεί ως το πρώτο βήμα για την εκχώρηση του ελέγχου και της διαχείρισης των ελληνικών συνόρων στην ΕΕ.

Το γεγονός μάλιστα αυτό δεν πρέπει να θεωρηθεί ανεξάρτητο από την άποψη που υπάρχει στην Κομισιόν ότι ο Frontex πρέπει να ενισχυθεί σημαντικά και να αναλάβει ευρύτερο ρόλο στην επιτήρηση των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ, μέσω της ενίσχυσης του προϋπολογισμού του αλλά και του προσωπικού (πχ ευρωπαίοι συνοριοφύλακες). Ήδη, προβλέπεται νέα αύξηση του προϋπολογισμού για το 2016 κατά περίπου 50 εκατομμύρια ευρώ.

Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ έκανε μάλιστα ειδική αναφορά, στην επιστολή – πρόσκληση προς τους ηγέτες των «28» για τη συνάντηση της Τετάρτης, στο γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι «δεν είμαστε ικανοί να διαχειριστούμε τα εξωτερικά μας σύνορα». Ουσιαστικά, το σχήμα που προτείνεται είναι να παραχωρήσει η Ελλάδα μεγαλύτερο έλεγχο στην επιτήρηση των συνόρων με αντάλλαγμα περισσότερη οικονομική βοήθεια.

Ωστόσο, το θέμα είναι ιδιαίτερα περίπλοκο. Και αυτό καθώς αγγίζει ευαίσθητα θέματα εθνικής κυριαρχίας και θαλασσίων ζωνών στα οποία η Αθήνα παγίως έχει εκφράσει τις επιφυλάξεις της έχοντας τα μάτια στραμμένα και στις πάγιες διεκδικήσεις της Τουρκίας.

Αν και δεν είναι ευρύτερα γνωστό, η ελληνική πλευρά είχε καταβάλει σαφείς και εργώδεις προσπάθειες να υπάρχουν συγκεκριμένες αναφορές στον Κανονισμό που υιοθετήθηκε εντός του 2014, επί ελληνικής Προεδρίας, που να εγγυώνται ότι η χώρα μας διατηρεί ακέραια τα δικαιώματά της σε επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης.

Το ζήτημα της καλύτερης φύλαξης των εξωτερικών συνόρων έχει αναδειχθεί σε μείζονος σημασίας από τα κράτη της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης ώστε να αποδεχθούν την αναλογική κατανομή προσφύγων στο έδαφός τους.

Το Συμβούλιο των υπουργών Δικαιοσύνης και Εσωτερικών της ΕΕ πρόκειται σήμερα 22/9 να συζητήσει ξανά επί της πρότασης Γιούνκερ για μετεγκατάσταση 120.000 προσφύγων από την Ελλάδα, την Ιταλία και την Ουγγαρία στα υπόλοιπα κράτη – μέλη.

Οι Μόνιμοι Αντιπρόσωποι των «28» στις Βρυξέλλες καταβάλλουν από την Κυριακή κοπιώδεις προσπάθειες για να καταλήξουν σε ένα Σχέδιο Συμπερασμάτων. Παραμένει δε άγνωστο αν οι υποχρεωτικές κλείδες κατανομής θα παραμείνουν στην πρόταση Γιούνκερ ή θα απαλειφθούν.

Ο παράγων Τουρκία

Παράλληλα, η ΕΕ επιδιώκει να βρει πεδίο συνεννόησης με την Άγκυρα ώστε να περιορίσει, αν αυτό καταστεί δυνατόν, τις προσφυγικές ροές. Ο σκοπός είναι να βελτιωθούν οι συνθήκες διαβίωσης των περίπου 2,2 εκατομμυρίων προσφύγων από τη Συρία που βρίσκονται σε τουρκικό έδαφος. Το ζήτημα αυτό αναμένεται να είναι το δεύτερο που θα κυριαρχήσει στην άτυπη συνάντηση των «28» την Τετάρτη.

Την σχετική πρωτοβουλία έχουν αναλάβει η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, τόσο δημοσίως όσο και παρασκηνιακώς. Μάλιστα, ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών Φρανκ – Βάλτερ Σταϊνμάγερ πραγματοποίησε την περασμένη Παρασκευή μη προγραμματισμένη επίσκεψη στην Άγκυρα όπου και συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και άλλους αξιωματούχους.

Ο σκοπός είναι η ΕΕ να πείσει την Άγκυρα να κάνει περισσότερα στο προσφυγικό, είτε με αύξηση της χρηματοδότησης είτε με άλλα μέσα. Η Τουρκία έχει κατηγορήσει τους Ευρωπαίους ότι δεν έχουν αναλάβει τις ευθύνες που τους αναλογούν όταν η ίδια έχει δαπανήσει περίπου 8 δισεκατομμύρια δολάρια την τελευταία πενταετία για να αντιμετωπίσει τα προσφυγικά κύματα.

Σε αυτό το πλαίσιο, το γραφείο του επιτρόπου με αρμοδιότητα την Πολιτική Γειτονίας Γιοχάνες Χαν εξετάζει τρόπους να βρεθεί περίπου 1 δισεκατομμύριο ευρώ ως βοήθεια προς την Τουρκία. Μέχρι σήμερα, η ΕΕ έχει χορηγήσει μόλις 200 εκατομμύρια ευρώ στην Τουρκία. Ωστόσο, κοινοτικές πηγές αναρωτιούνταν – και σε αυτό το ζήτημα υιοθετούσαν και την άποψη πολλών στην Αθήνα – αν η Άγκυρα έχει αποφασίσει για τους δικούς της λόγους «να ανοίξει τη στρόφιγγα» ώστε σύροι πρόσφυγες να περάσουν στην Ευρώπη.

Αν η ΕΕ αποφασίσει να αυξήσει την οικονομική βοήθεια προς την Τουρκία ίσως οι Σύροι που βρίσκονται στη χώρα να μη φεύγουν αν πχ μπορούν εκεί να εργαστούν. Αναμφίβολα, δύο από τα ζητήματα που θα μπορούσαν να πέσουν στο τραπέζι είναι η συμφωνία επανεισδοχής ΕΕ – Τουρκίας που υπεγράφη το 2013 και προβλέπει ότι το 2017 θα αρθεί η υποχρέωση έκδοσης βίζας για τους τούρκους πολίτες που θέλουν να ταξιδεύσουν

Το ΒΗΜΑ