200.000 επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες θα υποχρεωθούν να χρησιμοποιούν POS μέχρι το τέλος του χρόνου.

Από τον Αύγουστο του 2016 γίνεται υποχρεωτική η πληρωμή μόνο με κάρτα σε επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες που βρίσκονται στη λεγόμενη λίστα «υψηλής φοροδιαφυγής». Επίσης, όλοι οι επιχειρηματίες θα υποχρεωθούν άμεσα να αποκτήσουν μηχανήματα POS. Μάλιστα από το οικονομικό επιτελείο διαρρέει πως έως το τέλος Ιουλίου ετοιμάζεται και ανάλογο νομοσχέδιο για να ψηφιστεί.

Σύμφωνα με το σχέδιο, ο κάθε φορολογούμενος θα πρέπει να πραγματοποιεί μέσω καρτών το 10% έως 30% του εισοδήματος του, ανάλογα με το ύψος του, προκειμένου να λαμβάνει τη μείωση του φόρου που προκύπτει από το αφορολόγητο ποσό. Δηλαδή για εισόδημα έως 10.000 ευρώ θα απαιτείται το 10%, για εισόδημα έως 20.000 ευρώ το 15%, έως 40.000 ευρώ το 20% και για υψηλότερο το 30%.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό μπαίνει τέλος στα μετρητά στα εστιατόρια, τα μπαρ, τα κέντρα διασκέδασης, τους γιατρούς, τους δικηγόρους, τους ηλεκτρολόγους και τους υδραυλικούς. Το σχέδιο «πλαστικό χρήμα παντού», θα ενεργοποιηθεί σταδιακά από τον Αύγουστο και σύμφωνα με πληροφορίες, σε πρώτη φάση εντάσσονται υποχρεωτικά στις ηλεκτρονικές συναλλαγές επαγγελματικοί κλάδοι που βρίσκονται στη ζώνη υψηλού κινδύνου για φοροδιαφυγή όπως: Η εστίαση και η διασκέδαση.

Οι πελάτες των εστιατορίων, μπαρ, κέντρων διασκέδασης θα έχουν τη δυνατότητα να πληρώνουν το λογαριασμό τους με κάρτα (χρεωστική ή πιστωτική) αφού οι επιχειρήσεις αυτές θα είναι υποχρεωμένες να εγκαταστήσουν συσκευή χρέωσης καρτών POS. Μάλιστα, θα υπάρχει υποχρεωτική ανάρτηση πινακίδας στον χώρο των καταστημάτων στην οποία θα αναγράφεται ότι ο πελάτης, εφόσον το επιθυμεί, μπορεί να πληρώσει με «πλαστικό χρήμα». Οι ελεύθεροι επαγγελματίες π.χ. γιατροί, δικηγόροι, σύμβουλοι επιχειρήσεων, ηλεκτρολόγοι, υδραυλικοί.

Όλοι οι ελεύθεροι επαγγελματίες θα πρέπει υποχρεωτικά να εφοδιαστούν με μηχανήματα POS και θα πληρώνονται με κάρτα για τις υπηρεσίες που παρέχουν. Η υποχρέωση αυτή, θα εφαρμοστεί σταδιακά ανά κλάδο, ενώ στις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες που δεν θα συμμορφωθούν θα επιβάλλονται τσουχτερά πρόστιμα. Σύμφωνα με το σχέδιο, ο πολίτης θα μπορεί να επιλέγει αν θα πληρώνει με μετρητά ή με κάρτα, αλλά οι επιχειρήσεις και οι επαγγελματίες θα πρέπει υποχρεωτικά να παρέχουν τη δυνατότητα πληρωμών με «πλαστικό» χρήμα. Σε επόμενο στάδιο, οι περισσότερες συναλλαγές, θα γίνονται υποχρεωτικά ηλεκτρονικά. Κίνητρα Βέβαια για πετύχει το μέτρο και να αντιμετωπιστεί η φοροδιαφυγή, θα πρέπει οι φορολογούμενοι να ζητούν αποδείξεις.

Για τον λόγο αυτό, θα δοθούν κίνητρα στους πολίτες προκειμένου να ζητούν και να παίρνουν απόδειξη σε κάθε συναλλαγή τους. Το ισχυρότερο κίνητρο θα είναι η σύνδεση του έμμεσου αφορολογήτου ορίου με τη χρήση ηλεκτρονικών πληρωμών. Αφορολόγητο μόνο με κάρτα Με το νομοσχέδιο που ετοιμάζει η κυβέρνηση και αναμένεται να καταθέσει το επόμενο διάστημα στη Βουλή, οι μισθωτοί, οι συνταξιούχοι και οι αγρότες για να εξασφαλίσουν την έκπτωση φόρου που οδηγεί στο αφορολόγητο όριο, θα πρέπει να έχουν συγκεντρώσει αποδείξεις στις οποίες θα έχουν πληρώσει με χρεωστική ή πιστωτική κάρτα ή άλλο τραπεζικό μέσο.

Οι πληρωμές που θα πρέπει να γίνονται μέσω τραπεζικού συστήματος, θα υπολογίζονται ως ποσοστό επί του εισοδήματος. Όσο μεγαλύτερο θα είναι το εισόδημα, τόσο υψηλότερο θα είναι και το ποσοστό των πληρωμών που θα πρέπει να αποδεικνύεται ότι πληρώθηκαν με πλαστικό ή ηλεκτρονικό χρήμα. Δηλαδή, το ύψος των ηλεκτρονικών πληρωμών που θα πρέπει κάθε χρόνο να πραγματοποιούν οι φορολογούμενοι θα εξαρτάται από το σύνολο των εισοδημάτων που δηλώνονται. Έτσι: Για εισόδημα έως 10.000 ευρώ το ποσοστό ελάχιστης δαπάνης με κάρτα θα είναι 10%.

Έτσι για παράδειγμα μισθωτός με ετήσιο εισόδημα 9.000 ευρώ για να εξασφαλίσει το έμμεσο αφορολόγητο όριο το ύψος του οποίου διαμορφώνεται πλέον ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών θα πρέπει να έχει πραγματοποιήσει δαπάνες με πλαστικό χρήμα ύψους 900 ευρώ. Για εισόδημα από 10.001 ευρώ έως 20.000 ευρώ το ποσοστό ελάχιστης δαπάνης με κάρτα θα είναι 15%. Για παράδειγμα, φορολογούμενος με εισόδημα 20.000 ευρώ θα πρέπει να εμφανίσει συναλλαγές με κάρτες ύψους 3.000 ευρώ για να έχει έκπτωση φόρου. Για εισόδημα από 20.001 ευρώ έως 40.000 ευρώ το ποσοστό ελάχιστης δαπάνης με κάρτα θα είναι 20%.

Για εισόδημα από 40.001 ευρώ και πάνω η ελάχιστη δαπάνη με πλαστικό χρήμα θα είναι 30%. «Ποινή» έξτρα φόρου Στην περίπτωση που ο μισθωτός, ο συνταξιούχος ή ο αγρότης δεν έχει δαπανήσει το απαιτούμενο ποσό με κάρτα, τότε δεν θα δικαιούνται το συνολικό ποσό της έκπτωσης φόρου που οδηγεί σε έμμεσο αφορολόγητο αλλά μικρότερο ποσό. Αυτό σημαίνει ότι για το ποσό που θα του λείπει θα χρεώνεται με πρόσθετο φόρο, που θα υπολογίζεται με ποσοστό που δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί ή με βάση το συντελεστή της φορολογικής κλίμακας που προβλέπεται ανάλογα με το ύψος του εισοδήματός του. Αν, όμως, έχει πληρώσει με κάρτα περισσότερες δαπάνες από αυτές που θα απαιτεί η εφορία ανάλογα με το εισόδημά του, τότε εξετάζεται να έχει πρόσθετη έκπτωση φόρου.

Για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές θα μετρούν όλες οι αποδείξεις, όπως, για παράδειγμα, οι αγορές στο σούπερ-μάρκετ και τα καύσιμα. Λόγω καθυστέρησης εφαρμογής του μέτρου, το υπουργείο Οικονομικών έχει αποφασίσει ειδικά για φέτος να «μετρούν» στο αφορολόγητο όριο και οι δαπάνες που έχουν γίνει με μετρητά. Όμως από την 1η Ιανουαρίου 2017, όλες οι δαπάνες που πραγματοποιούν οι φορολογούμενοι για να εξασφαλίσουν το αφορολόγητο όριο ή να έχουν έκπτωση φόρου (π.χ. ιατρικά έξοδα) θα πρέπει να έχουν πραγματοποιηθεί με κάρτες ή μέσω τραπεζικής συναλλαγής. Εξαιρέσεις Από την υποχρέωση των ηλεκτρονικών πληρωμών, θα εξαιρούνται άτομα μεγάλης ηλικίας άνω των 70 ή 75 ετών.

Το ηλικιακό όριο θα τεθεί προκειμένου να μη δημιουργηθούν προβλήματα με τους συνταξιούχους οι οποίοι παρά το γεγονός ότι έχουν εξοικειωθεί με τη χρήση των ATΜs μετά την επιβολή των capital controls, ακόμη δεν έχουν εντρυφήσει στις πληρωμές των αγορών τους με χρεωστική κάρτα. Επίσης θα εξαιρεθούν φορολογούμενοι που κατοικούν σε μικρά νησιά, ορεινά χωριά, απομακρυσμένες περιοχές που δεν υπάρχουν ούτε ATMs. Λίστα «καλών» επιχειρήσεων Παράλληλα, το σχέδιο της κυβέρνησης προβλέπει τη δημιουργία μιας λίστας με «καλές» επιχειρήσεις, οι οποίες θα δέχονται μόνο ηλεκτρονικές πληρωμές και έχουν καταργήσει τα μετρητά.

Οι φορολογούμενοι που θα πραγματοποιούν τις συναλλαγές τους με τις συγκεκριμένες επιχειρήσεις εξετάζεται να απολαμβάνουν μεγαλύτερη έκπτωση φόρου ή να έχουν επιστροφή μέρους των πληρωμών που πραγματοποίησαν με κάρτα. Καταγραφή όλων των καρτών με βάση τον ΑΦΜ Το σχέδιο προβλέπει την υποχρεωτική ταυτοποίηση κάθε φορολογουμένου με τα τραπεζικά μέσα που διαθέτει. Δηλαδή θα γίνει καταγραφή όλων των πιστωτικών, χρεωστικών καρτών και τραπεζικών λογαριασμών που διαθέτει ο φορολογούμενος με βάση τον ΑΦΜ του, προκειμένου να γίνεται καταχώριση των τραπεζικών συναλλαγών του.

Επίσης το υπουργείο Οικονομικών θα έχει πρόσβαση στα στοιχεία για πληρωμές με κάρτες στην Ελλάδα, οι οποίες, όμως, έχουν εκδοθεί στο εξωτερικό. Αυτό θα γίνει προκειμένου να εντοπίζονται Έλληνες φορολογούμενοι που χρησιμοποιούν κάρτες που έχουν εκδώσει στο εξωτερικό, ώστε να μην καταγράφονται οι συναλλαγές τους. Οκτώ πρόσθετα μέτρα για τις ηλεκτρονικές συναλλαγές Για την επέκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών το νομοσχέδιο θα προβλέπει ακόμη τα εξής:

1. Νέες επιχειρήσεις: Επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες που θα προχωρούν σε έναρξη εργασιών θα πρέπει υποχρεωτικά να διαθέτουν τερματικά POS για την αποδοχή συναλλαγών με κάρτα. Ο πολίτης θα επιλέγει αν θα πληρώσει με μετρητά ή κάρτα.

2. Τρόποι πληρωμής: Καθιερώνονται εναλλακτικοί τρόποι ηλεκτρονικών συναλλαγών εκτός από κάρτα. Για παράδειγμα, θα γίνονται δεκτές και θα αναγνωρίζονται από την εφορία για το «χτίσιμο» του αφορολόγητου ορίου ηλεκτρονικές πληρωμές μέσω κινητού τηλεφώνου ή τάμπλετ.

3. Επιστροφές φόρων: Όλες οι επιστροφές χρημάτων (φόρος εισοδήματος, ΦΠΑ κλπ) από ΔΟΥ και Τελωνείων θα γίνονται μόνο ηλεκτρονικά, απευθείας στους λογαριασμούς των δικαιούχων.

4. Πληρωμή φόρων: Προωθείται η ηλεκτρονική πληρωμή στις ΔΟΥ απευθείας μέσω Taxisnet π.χ. μέσω πιστωτικής κάρτας χωρίς να χρειάζεται o φορολογούμενος να χρησιμοποιήσει το web banking τραπεζών. Ο φορολογούμενος θα έχει τη δυνατότητα να επιλέγει απευθείας από την οθόνη του υπολογιστή του το χρέος και το ποσό που επιθυμεί να πληρώσει με τη χρεωστική ή την πιστωτική του κάρτα. Με τον τρόπο αυτόν, αναμένεται αφενός να διευκολυνθούν οι φορολογούμενοι, αφετέρου, να εκλείψει το φαινόμενο των υπερεισπράξεων που σημειώνονται σήμερα, εξαιτίας του γεγονότος ότι πολλοί φορολογούμενοι κάνουν λάθος στην ταυτότητα οφειλής, με αποτέλεσμα να πληρώνουν μεγαλύτερα ποσά φόρων.

5. Ηλεκτρονικό παράβολο. Προβλέπεται καθολική εφαρμογή του ηλεκτρονικού παράβολου σε όλες τις δημόσιες υπηρεσίες π.χ. δικαστήρια, υπηρεσίες μεταφορών – συγκοινωνιών, αγορανομία.

6. Εργοδοτικές εισφορές: Προωθείται η ψηφιοποίηση των εργοδοτικών εισφορών (πλην του Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών) ώστε να πληρώνονται ηλεκτρονικά. Με τον τρόπο αυτό εκτιμάται ότι θα αντιμετωπιστεί η αδήλωτη εργασία.

7. Ηλεκτρονικά τιμολόγια: Προβλέπεται η εναρμόνιση με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές για την ηλεκτρονική τιμολόγηση, ώστε οι επιχειρήσεις να μην χρειάζεται μεταξύ τους να εκδίδουν έντυπα τιμολόγια. Με τον τρόπο αυτό οι επιχειρήσεις εξοικονομούν χρόνο και κόστος.

8. «Κόφτης» στις συναλλαγές με μετρητά. Οι συναλλαγές με μετρητά δεν θα καταργηθούν αλλά περιορίζονται σημαντικά. Συναλλαγές των πολιτών με τις επιχειρήσεις που υπερβαίνουν τα 500 ευρώ θα γίνονται υποχρεωτικά με πλαστικό χρήμα ή με τραπεζική συναλλαγή. Σήμερα το όριο αυτό ανέρχεται στα 1.500 ευρώ. Επίσης όλες οι συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων που υπερβαίνουν τα 50 ευρώ θα γίνονται μέσω τραπεζικού συστήματος (κάρτες, e-banking, τραπεζική συναλλαγή). Το όριο αυτό ανέρχεται σήμερα στα 500 ευρώ. Στο υπουργείο Οικονομικών έχουν ήδη συσταθεί οκτώ ομάδες εργασίας που σχεδιάζουν, παρακολουθούν και υλοποιούν όλες τις δράσεις, στο πλαίσιο της ευρύτερης ψηφιοποίησης των διαδικασιών πληρωμών, εισπράξεων και ελέγχου.

www.dikaiologitika.gr

Tην περαιτέρω χαλάρωση των capital controls ζητάει από την Τράπεζα της Ελλάδος η Ένωση Ελληνικών Τραπεζών.

Σύμφωνα με την πρόταση τίθενται στο τραπέζι των συζητήσεων ελαφρύνσεις, τόσο για επιχειρήσεις, όσο και για ιδιώτες, ενώ όπως αναφέρει σε σχετικό δημοσίευμα το capital.gr, πρόκειται να υποβληθεί μέχρι τα τέλη της εβδομάδας και στη συνέχεια να συζητηθεί σε επίπεδο SSM.

Όπως αναφέρει το δημοσίευμα τα βασικά σημεία της πρότασης είναι:

*περαιτέρω αύξηση των ορίων για τις συναλλαγές επιχειρήσεων που εγκρίνονται από την Επιτροπή Έγκρισης Τραπεζικών Συναλλαγών,

*μεγαλύτερη απελευθέρωση στο όριο εμβασμάτων προς το εξωτερικό που σήμερα ανέρχεται σε 1.000 ευρώ, καθώς επίσης και δυνατότητα μεγαλύτερης ανάληψης από το 10% υπολοίπων εμβασμάτων από το εξωτερικό (ήδη έχει δοθεί δυνατότητα για τα υπόλοιπα εμβασμάτων που προέρχονται από το εξωτερικό να εξάγονται στο σύνολό τους στο εξωτερικό, ενώ μπορεί και να αναληφθεί το 10% αυτών σε φυσική μορφή).

*αύξηση του εβδομαδιαίου ορίου ανάληψης μετρητών από τα 420 ευρώ σήμερα στα 500 – 550 ευρώ ή εναλλακτικά να υπάρχει δυνατότητα σωρευτικής ανάληψης του μηνιαίου ορίου των 1.680 ευρώ (420 ευρώ Χ 4 εβδομάδες), και

*άρση των περιορισμών για το "νέο χρήμα", δηλαδή δυνατότητα πλήρους ανάληψης των μετρητών που θα κατατίθενται στις τράπεζες και τα οποία θα μπορούν να διακινηθούν ελεύθερα (π.χ. να επενδυθούν οπουδήποτε εντός ή εκτός Ελλάδος ή να μεταφερθούν με έμβασμα σε λογαριασμό του καταθέτη στο εξωτερικό).

Σημειώνεται πάντως ότι οι συγκεκριμένες προτάσεις δεν είναι βέβαιο ότι θα εγκριθούν στο σύνολό τους από τον SSM, καθώς κρίσιμο τεστ για την ομαλή πορεία υλοποίησης των μεταρρυθμίσεων που αποτελεί προϋπόθεση για την εμπέδωση εμπιστοσύνης, θεωρείται ο Οκτώβριος και τα μέτρα που πρέπει να ψηφιστούν (βαρύ "πακέτο" εργασιακών μεταρρυθμίσεων) για την εκταμίευση της δόσης των 2,8 δις. ευρώ.

news.gr

Την υποχρέωση να δηλώνουν μετρητά και θυρίδες θα έχουν εφεξής οι περισσότεροι υπόχρεοι -πλην των πολιτικών προσώπων και των αιρετών της τοπικής αυτοδιοίκησης- που υποβάλλουν δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης στην επιτροπή για την καταπολέμηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.

Σύμφωνα με τις εξαγγελίες του αναπληρωτή υπουργού Δικαιοσύνης Δημήτρη Παπαγγελόπουλου από το βήμα της Βουλής, ο έλεγχος θα καταστεί πιο αυστηρός και μάλιστα πλέον υποχρεωτικός για το σύνολο των υποβληθεισών δηλώσεων έναντι του δειγματοληπτικού ελέγχου που εφαρμοζόταν έως σήμερα.

Μάλιστα, στις δηλώσεις αυτές θα πρέπει να αναγράφονται και οι τραπεζικές θυρίδες, για τις οποίες ωστόσο όπως αποσαφήνισε ο κ. Παπαγγελόπουλος, δεν θα δηλώνεται το περιεχόμενο αλλά η μίσθωσή τους, ενώ θα δηλώνονται και τυχόν μετρητά εκτός τραπεζικών λογαριασμών. Οι δηλώσεις Πόθεν Έσχες θα περιλαμβάνουν επίσης τα δάνεια που έχουν λάβει οι υπόχρεοι.

iefimerida.gr 

Δύο νέα μέτρα προωθούνται στη διεθνή οικονομία, τα αρνητικά επιτόκια και η κατάργηση των συναλλαγών με μετρητά. Πρόκειται για μέτρα που στοχεύουν κυρίως σε βελτίωση της οικονομίας, ή σε υποστήριξη των τραπεζών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων;

Πριν μερικά χρόνια, η πιθανότητα μια τράπεζα να χρεώνει τους πελάτες της για να καταθέτουν τα χρήματα τους, θα ακουγόταν σαν παρατραβηγμένο σενάριο. Όμως σήμερα τα αρνητικά επιτόκια είναι πραγματικότητα και πρόσφατες εξελίξεις δείχνουν ξεκάθαρα ότι ένα νέο, ακόμα πιο ριζοσπαστικό, σχέδιο προωθείται: η κατάργηση των μετρητών.

Plan A: Από την ποσοτική χαλάρωση στα αρνητικά επιτόκια

Η ποσοτική χαλάρωση, η χρηματοδότηση τραπεζών από τις κεντρικές τράπεζες με κρατικά κονδύλια, εφαρμόζεται για αρκετά χρόνια σε πολλές χώρες. Όμως δεν έχει καταφέρει να επιβραδύνει την κατολίσθηση της παγκόσμιας οικονομίας.

Σε μια πρόσφατη επισκόπηση των τραπεζικών δανείων, η ΕΚΤ ερώτησε διάφορες μεγάλες ευρωπαϊκές τράπεζες εάν χρησιμοποίησαν τα χρήματα που τους έδωσε (μέσω της ποσοτικής χαλάρωσης) για να υποστηρίξουν νοικοκυριά και μη χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Περίπου 5% των τραπεζών απάντησαν «σημαντικά», 10% «λίγο» και 85% «καθόλου». Συνεπώς ένα συντριπτικό ποσοστό των χρημάτων της ΕΚΤ, δηλαδή των φορολογουμένων, υποστήριξε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, αντί να βοηθήσει την ανάπτυξη της οικονομίας.

Καθότι η ποσοτική χαλάρωση απέτυχε, νέες στρατηγικές «ανάκαμψης» εφαρμόστηκαν στη συνέχεια: πρώτα τα μηδαμινά και μετά τα αρνητικά επιτόκια. Μέσω της πολιτικής αρνητικών επιτοκίων (Negative Interest Rate Policy), οι καταθέσεις εταιρειών σε μια τράπεζα μειώνονται, αντί να αυξάνονται, με το πέρασμα του χρόνου. Ο κύριος στόχος ήταν η ενθάρρυνση εταιρειών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων να επενδύσουν στην οικονομία, αντί να βλέπουν τα κεφάλαια τους να μειώνονται με την πάροδο του χρόνου. Για παράδειγμα, μία κατάθεση με επιτόκιο -1% σε 5 χρόνια θα έχει χάσει το 5% της αξίας της.

Πολλές τράπεζες έχουν ήδη υιοθετήσει τέτοια πολιτική: η ΕΚΤ (-0,3%), και διάφορες ιδιωτικές ή κρατικές τράπεζες της Σουηδίας (-0,5% μέχρι –1.25%), Ελβετίας (-0,75%), Δανίας (-0,65%) και Ιαπωνίας (-0,1%). Όλο και περισσότερες κεντρικές τράπεζες, όπως το Federal Reserve των ΗΠΑ, σκέπτονται να επιβάλλουν αρνητικά επιτόκια στις καταθέσεις.

Οικονομική πολιτική υπό κατάρρευση

Όμως σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ ούτε τα αρνητικά επιτόκια συνέβαλαν στην ανάπτυξη ή βελτίωση της διεθνούς οικονομίας, από τότε που πρωτοεμφανίστηκαν – πριν ενάμιση χρόνο – μέχρι σήμερα. Αντίθετα, τα περισσότερα οικονομικά στοιχεία δείχνουν ότι το «μαγείρεμα» των επιτοκίων μάλλον έχει επιδεινώσει την κατάσταση της οικονομίας.

Τουλάχιστον οι τράπεζες που εφαρμόζουν αυτή την πολιτική θα έπρεπε να επωφεληθούν, καθότι τα αρνητικά επιτόκια μειώνουν τις υποχρεώσεις τους προς τους καταθέτες. Όμως το «Plan A» μάλλον δεν απέδωσε τα προσδοκώμενα κέρδη για τις τράπεζες, γιατί αρκετές από αυτές, όπως η γερμανική Commerzbank και η δανέζικη Danske Bank, παραπονέθηκαν ότι τα κέρδη τους από καταθέσεις μειώθηκαν λόγω της επιβολής των αρνητικών επιτοκίων.

Επιπλέον, η οικονομική πολιτική των κρατικών τραπεζών δεν έχει καταφέρει να χαλιναγωγήσει τις αγορές. Πολλές διεθνείς τράπεζες έχουν τεράστια «ανοίγματα» σε επισφαλή παράγωγα και ομόλογα. Περίπου 30% των κρατικών ομολόγων παγκοσμίως (αξίας 7 τρις. δολαρίων) έχουν σήμερα «αρνητικές» αποδόσεις, δηλαδή οι κάτοχοι τους (κυρίως τράπεζες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα) πρόκειται να πάρουν λιγότερα χρήματα στη λήξη των ομολόγων από όσα πλήρωσαν για να τα αγοράσουν. Η πρόσφατη πτώση της Deutsche Bank αποτελεί τυπικό παράδειγμα των αναμενόμενων εξελίξεων. Οι προειδοποιήσεις για ένα επερχόμενο κραχ των αγορών πολλαπλασιάζονται.

Ποια διέξοδος απομένει; Η δέσμευση του χρήματος που δεν βρίσκεται υπό τον άμεσο έλεγχο των τραπεζών, μέσω της κατάργησης των μετρητών. Ίσως η δήλωση του συν-διευθύνοντα σύμβουλου της Deutsche Bank στο Νταβός ότι «σε 10 χρόνια μάλλον δεν θα υπάρχουν μετρητά» δεν έγινε άσκοπα.

Plan B: Συναλλαγές χωρίς μετρητά

Και πράγματι, ένα «Plan B» άρχισε να προωθείται πρόσφατα: η κατάργηση των μετρητών για κάθε είδους συναλλαγές.

Όπως συνηθίζεται κάθε φορά που προετοιμάζεται ένα αμφιλεγόμενο σχέδιο, το πρώτο βήμα έγινε με μία ομοβροντία από «ειδικούς» που παρουσίασαν το εν λόγω σχέδιο ως αναγκαίο και αναπόφευκτο. Οι αρχι-οικονομολόγοι της Τράπεζας της Αγγλίας και του ομίλου Citigroup, ο Γερμανός «γκουρού» οικονομολόγος Peter Bofinger, και στελέχη τραπεζών της Δανίας, Σουηδίας, και Νορβηγίας, και πολλοί άλλοι, επιχειρηματολόγησαν υπέρ της κατάργησης των συναλλαγών με μετρητά.

Ορισμένα από τα επιχειρήματα που χρησιμοποιούνται υπέρ της κατάργησης των συναλλαγών με μετρητά είναι εύλογα: η καταπολέμηση του ξεπλύματος βρώμικου χρήματος, της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, και της φοροδιαφυγής. Οι συναλλαγές και οι πληρωμές θα γίνονται ευκολότερα και ταχύτερα. Όμως οι επιπτώσεις της κατάργησης των μετρητών αναφέρονται ελάχιστα ή καθόλου.

Capital controls με άλλο όνομα

Πρώτον, η κατάργηση των συναλλαγών με μετρητά θα διευκολύνει την επιβολή οικονομικών μέτρων. Οι Financial Times σχολίασαν το θέμα με τη χαρακτηριστική τους αμφίσημη ειλικρίνεια: «η ύπαρξη μετρητών περιορίζει την ικανότητα των κεντρικών τραπεζών να ενισχύσουν μια οικονομία που είναι σε ύφεση». Χωρίς μετρητά, σε μια μελλοντική κρίση δεν θα χρειάζονται capital controls, καθότι θα είναι έμφυτα μέσα στο τραπεζικό σύστημα. Μια αλλαγή οικονομικής πολιτικής θα μπορεί να εφαρμοστεί αυτόματα, ψηφιακά, χωρίς ουρές στις τράπεζες και στα ΑΤΜ. Το σύνολο των χρηματικών αποθεμάτων θα βρίσκεται υπό τον πλήρη έλεγχο των κρατικών τραπεζών και θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί προς εξυπηρέτηση όποιας οικονομικής πολιτικής επιλέξουν.

Δεύτερον, σε μια οικονομία χωρίς μετρητά, η ποσότητα του «ψηφιακού» χρήματος μπορεί να αυξηθεί ή να μειωθεί αυθαίρετα οποιαδήποτε στιγμή. Οι κατασχέσεις καταθέσεων και τα bail-in μάλλον περιττεύουν όταν ισοδύναμα μέτρα μπορούν να επιβληθούν μέσω περιορισμών της διακίνησης και της διαθεσιμότητας του χρήματος: «πάγωμα» των καταθέσεων και αρνητικά επιτόκια είναι δύο πιθανές μέθοδοι σε περίπτωση που καταργηθεί η δυνατότητα απόσυρσης μετρητών από τις τράπεζες. Στέλεχος της Morgan Stanley αποκάλυψε ότι στο πρόσφατο φόρουμ στο Νταβός αναφέρθηκε η δυνατότητα επιβολής μεγαλύτερων αρνητικών επιτοκίων ως ένας στόχος της κατάργησης συναλλαγών με μετρητά.

Επιπλέον, εάν όλες οι συναλλαγές γίνονται υποχρεωτικά χωρίς μετρητά, οι τράπεζες θα έχουν πλήρη έλεγχο της διακίνησης χρήματος και συνεπώς τη δυνατότητα να εισπράττουν προμήθεια για κάθε συναλλαγή.

Ποιοι θα επωφεληθούν;

Η κατάργηση των μετρητών μπορεί να θεωρηθεί ως μια αναπόφευκτη «πρόοδος» στην εποχή της ψηφιακής οικονομίας. Και η είσοδος στην Ευρωζώνη θεωρήθηκε πρόοδος. Το κύριο θέμα είναι ποιοι ελέγχουν και κατευθύνουν τέτοιες «προόδους».

Σήμερα οι πολίτες είναι ήδη έρμαια της επιβαλλόμενης οικονομικής πολιτικής. Εάν επιβληθεί η κατάργηση των μετρητών, θα είναι ακόμα πιο εκτεθειμένοι στα καπρίτσια της οικονομικής ολιγαρχίας που ελέγχει το τραπεζικό σύστημα.

Η πρόεδρος του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ εξέφρασε πρόσφατα τη γνώμη ότι η χρήση ψηφιακών νομισμάτων (αντί μετρητών) θα είναι εξαιρετικά επωφελής. Οι μέχρι σήμερα εξελίξεις δείχνουν ότι κάτι τέτοιο θα είναι σίγουρα επωφελές για την κάλυψη της φούσκας των τραπεζών, και ότι όσοι πρεσβεύουν πως μπορεί να επέλθει ανάπτυξη μέσω του παρόντος χρηματοπιστωτικού συστήματος εθελοτυφλούν ή κοροϊδεύουν.

Μιχάλης Γιαννεσκής – tvxs.gr

Οι Έλληνες εν μέσω των capital controls ανακαλύπτουν την αξία των κερμάτων, καθώς οι περιορισμοί στις αναλήψεις μετρητών, σε συνδυασμό με την παρατεταμένη οικονομική δυσπραγία, φαίνεται ότι οδήγησαν σε αυξημένη ζήτηση για χρήση κερμάτων, με αποτέλεσμα να μην επαρκεί η ποσότητα που κυκλοφορεί στην ελληνική αγορά.

Έτσι, τον Οκτώβριο, όπως προκύπτει από έγγραφο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το ελληνικό Υπουργείο Οικονομικών προσέφυγε στην ΕΚΤ ζητώντας να τετραπλασιαστεί η αξία των κερμάτων που μπορεί να εκδώσει η χώρα μας, προκειμένου να «ανταποκριθεί στην απροσδόκητη αύξηση της ζήτησης για κέρματα».


Ως εκ τούτου, ενώ η Ελλάδα είχε λάβει άδεια για το 2015 να εκδώσει κέρματα αξίας 13,3 εκατ. ευρώ, η ΕΚΤ ενέκρινε μετά το σχετικό αίτημα του ΥΠΟΙΚ να αυξηθεί για εφέτος το όριο έκδοσης στα 52,7 εκατ.

Σημειώνεται ότι το καθεστώς έκδοσης και διαχείρισης των κερμάτων δεν ταυτίζεται με αυτό των τραπεζογραμματίων, καθώς στην ουσία τα κέρματα αποτελούν περιουσιακό στοιχείο του κάθε κράτους.

ferriesingreece2

kalimnos

sportpanic03

 

 

eshopkos-foot kalymnosinfo-foot kalymnosinfo-foot nisyrosinfo-footer lerosinfo-footer mykonos-footer santorini-footer kosinfo-foot expo-foot