«Το μωράκι ήταν στη θάλασσα. Βρεγμένο και παγωμένο. Φορούσε μόνο ένα φορμάκι. Ο συνάδελφος που το περισυνέλεξε έβγαλε αμέσως τη μπλούζα του και το τύλιξε. Μας το έδωσε πάνω στο σκάφος, το σκεπάσαμε με κουβέρτες, τρέξαμε να βρούμε τα αερόθερμα που έχουμε για τον χειμώνα, για να επανέλθει η θερμοκρασία του».

Μας το έδωσε πάνω στο σκάφος, το σκεπάσαμε με κουβέρτες, τρέξαμε να βρούμε τα αερόθερμα που έχουμε για τον χειμώνα, για να επανέλθει η θερμοκρασία του». Η ιστορία του βρέφους, που μετρά λίγο περισσότερο από έναν μήνα ζωής και σώθηκε μαζί με πολλά άλλα παιδιά από το φρικτό ναυάγιο στο Φαρμακονήσι, είναι η άλλη πλευρά της μεγαλύτερης προσφυγικής τραγωδίας στο Αιγαίο.
Ο Σπύρος Μπαλόπητος, κυβερνήτης του περιπολικού σκάφους του λιμενικού που έσπευσε στο σημείο της τραγωδίας μαζί με το 25μελές πλήρωμά του, έζησαν τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή καταστάσεις που θα τις θυμούνται για πάντα.

Οταν έφτασαν στο σημείο του ναυαγίου, με δύσκολες καιρικές συνθήκες, είδαν το ξύλινο ιστιοφόρο προσαραγμένο πολύ κοντά στα βράχια του Φαρμακονησίου. Στη θάλασσα ήταν πολλοί άνθρωποι, που κρατούσαν ψηλά τα παιδιά τους και φώναζαν πανικόβλητοι για βοήθεια. «Είδαμε πολλά παιδιά. Ορισμένα φορούσαν σωσίβια, άλλα όχι». Λίγο πριν περισυλλέξουν το σχεδόν παγωμένο βρέφος, που κατάφερε τελικά να κρατηθεί στη ζωή, είχαν ήδη μαζέψει τη σορό ενός νεκρού μωρού.
«Κάναμε ό,τι ήταν ανθρωπίνως δυνατό να σώσουμε το βρέφος, όπως και όλα τα άλλα παιδιά», διηγείται στο «Εθνος» ο κ. Μπαλόπητος. Δεν ξεχνά την ανακούφιση στα πρόσωπα των γονιών όταν ανέβαιναν στο σκάφος κι έβλεπαν τα παιδιά τους. «Τα είχαμε σε κλειστό χώρο, με τις θερμάστρες, να είναι ζεστά. Οποιος ανέβαινε έτρεχε να πάρει το παιδί του, έκλαιγε, μας φιλούσε τα χέρια». Φυσικά δεν ξεχνά και τις εντελώς αντίθετες εικόνες, των γονιών που δεν έβλεπαν τα παιδιά τους ανάμεσα στα διασωθέντα…

Χθες το «Δίκτυο Αλληλεγγύης Λέρου» μοίρασε στους διασωθέντες πρόσφυγες ρούχα, παπούτσια, παιχνίδια. «Με τα παιχνίδια, τα πρόσωπα των παιδιών σαν να έλαμψαν ξανά. Ηταν λίγες στιγμές αισιοδοξίας μέσα στο βαρύ πένθος. Πρέπει να δράσουμε για να μπορούμε να φροντίσουμε τους πρόσφυγες που φτάνουν στον τόπο μας», σημειώνει η Ματίνα Κατσίβελη, ψυχή του Δικτύου. Στα ξενοδοχεία όπου διαμένουν οι 99 διασωθέντες Σύροι και Ιρακινοί με τη μέριμνα της Υπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ, ο ανείπωτος πόνος για όσους χάθηκαν συγκατοικεί με την ανακούφιση για όσους σώθηκαν. «Οι άνθρωποι είναι ακόμη σοκαρισμένοι. Πολλοί δεν έχουν συνειδητοποιήσει τι συνέβη», λέει ο Βαγγέλης Ορφανουδάκης, συντονιστής κλιμακίου των Γιατρών Χωρίς Σύνορα.

Ο θρήνος

Σήμερα αναμένεται να γραφτεί η δεύτερη πράξη της τραγωδίας στη Ρόδο, όπου θα μεταβούν για αναγνώριση των σορών τουλάχιστον 26 διασωθέντες. Ανάμεσά τους η τραγική μάνα από το Ιράκ, που έχασε τρία παιδιά και τον σύζυγό της. «Ας βρεθεί τουλάχιστον το ένα ζωντανό», έλεγε και ξανάλεγε ανάμεσα στον θρήνο της. Τον άντρα της, τον είδε να πνίγεται ένας συμπατριώτης της που ήταν κι αυτός με την οικογένειά του στο μοιραίο σκάφος. Τραγική φιγούρα επίσης. Εχασε σύζυγο και τρία παιδιά στη θάλασσα. Για Ρόδο ταξιδεύει κι ένας άλλος πατέρας από τη Συρία, καπετάνιος, που έχασε σύζυγο κι έναν 17χρονο γιο. Ξεκίνησαν οι τρεις τους να βρουν τον μεγαλύτερο γιο τους στη Γερμανία. «Η μητέρα του τον αγαπούσε πολύ και ήθελε να ζήσουμε μαζί του. Αλλά δεν ήταν τυχερό να τον αγκαλιάσει», επαναλάμβανε μονότονα.

Δίπλα του, ένα άλλο ζευγάρι από τη Συρία που έχασε δυο παιδιά στο ναυάγιο. Ο τραγικός πατέρας μονολογεί διαρκώς πως κρατούσε το 5χρονο παιδί του από το χέρι όταν έπεσε το κατάρτι πάνω του. Μέσα σε μια στιγμή του έφυγε το παιδί από τα χέρια. Η γυναίκα του είχε στην αγκαλιά της το μωρό της, μόλις 20 ημερών, και το έχασε. Χθες έσφιγγαν στην αγκαλιά τους το τρίτο τους παιδί, ένα κοριτσάκι 8 ετών, σαν χαμένοι… «Οσα ζούμε είναι σοκαριστικά. Πρέπει επιτέλους η Δύση να αναλογιστεί τον ρόλο που έπαιξε στη δημιουργία αυτής της κρίσης», λέει ο Μιχάλης Μαύρος, ψυχίατρος στο Θεραπευτήριο Λέρου.
Στο μεταξύ, επτά άτομα που κρύβονταν ανάμεσα στους διασωθέντες, συνελήφθησαν ως φερόμενοι διακινητές και οδηγούνται στον εισαγγελέα της Κω. Πληροφορίες από τους διασωθέντες αναφέρουν πως το ξύλινο υπερφορτωμένο «σαπάκι» είχε μείνει ακυβέρνητο, παρασύρθηκε από τον άνεμο και προσάραξε. Λέγεται πως είχε ξεκινήσει από την περιοχή Didim (Δίδυμα) της Τουρκίας με αντίτιμο περί τα 2.200 δολάρια το κεφάλι. Τα παιδιά στη μισή τιμή…

ΕΘΝΟΣ

Eνώπιον του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Κω θα οδηγηθούν επτά αλλοδαποί, οι οποίοι κατηγορούνται για τη μεταφορά των προσφύγων τη Κυριακή τα ξημερώματα με σκάφος το οποίο ανετράπη κοντά στο Φαρμακονήσι, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 34 άτομα, μεταξύ των οποίων τέσσερα βρέφη και 11 μικρά παιδιά.

Σύμφωνα με πληροφορίες τους σύγχρονους δουλέμπορους τους υπέδειξαν οι διασωθέντες πρόσφυγες.

Εν τω μεταξύ χωρίς αποτέλεσμα συνεχίζονται οι έρευνες στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή του Φαρμακονησίου, από περιπολικά σκάφη του Λιμενικού προς εντοπισμό τυχόν λοιπών αγνοουμένων.

Χθες, Δευτέρα ολοκληρώθηκε ο υποβρύχιος έλεγχος εντός του βυθισθέντος σκάφους από την Ομάδα Ειδικών Καταδύσεων της Μονάδας Υποβρυχίων Αποστολών (Μ.Υ.Α) του Λ.Σ. – ΕΛ.ΑΚΤ., που είχε ξεκινήσει από πρωινές ώρες της Κυριακής.

Και οι επτά φερόμενοι ως διακινητές, μετά την ολοκλήρωση της σχηματιζόμενης δικογραφίας από την Λιμενική Αρχή Λέρου, πρόκειται να παρουσιαστούν ενώπιον του Εισαγγελέα Πρωτοδικών προκειμένου απαγγελθούν κατηγορίες.

Παράλληλα, για τους διασωθέντες έχει ληφθεί μέριμνα για τη μεταφορά από τη Λέρο και τη διαμονή στη Ρόδο, προκειμένου να ξεκινήσει η διαδικασία ταυτοποίησης των σορών, στην Ιατροδικαστική Υπηρεσία Δωδεκανήσου.

Νέο μέτωπο ανοίγει στο προσφυγικό για την Ελλάδα, καθώς φαίνεται οτι τα νεκρά παιδιά και οι εκατοντάδες πνιγμένοι στη θάλασσα του Αιγαίου οδηγεί σε αναζήτηση νέων διόδων στη χώρα και στο επίκεντρο βρίσκεται ο Έβρος.

Η εφημερίδα Zaman ανάρτησε στην ιστοσελίδα της δημοσίευμα με τίτλο «Οι Σύροι ξεκίνησαν την “πορεία ελπίδας” προς την Ευρώπη στον αυτοκινητόδρομο ΤΕΜ», το οποίο ανέφερε ότι «μετά από είδηση που διαδόθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι η Ελλάδα θα δεχθεί Σύρους πρόσφυγες, κύμα Σύρων κατευθύνεται προς την Αδριανούπολη μέσω του αυτοκινητόδρομου ΤΕΜ και του οδικού δικτύου D-100». Παρόμοιο δημοσίευμα αναρτήθηκε στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας Hürriyet: «Περίπου 3.000 Σύροι πρόσφυγες που ήρθαν σε μεταξύ τους επικοινωνία μέσω Iντερνετ φθάνουν στην Ανδριανούπολη με μισθωμένα πούλμαν και Ι.Χ. Η αστυνομία τούς ανέκοψε κατόπιν εντολής του υπουργείου Εσωτερικών».

Μέσω κοινότητας στο Facebook, με τίτλο «crossing no more», οργανώθηκε, σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες, η μετακίνηση Σύρων προσφύγων από τα τουρκικά παράλια προς την Αδριανούπολη, με απώτερο σκοπό την είσοδό τους στην Ελλάδα από τα χερσαία σύνορα στον Εβρο. Η κοινότητα αριθμεί χιλιάδες μέλη και περιέχει αναρτήσεις όπως η ακόλουθη: «Εμείς, εννοώ οι πρόσφυγες από τη Συρία και το Ιράκ, αποφασίσαμε να συγκεντρωθούμε κοντά στα ελληνοτουρκικά σύνορα και να εισέλθουμε στην ευρωπαϊκή επικράτεια την 15η Σεπτεμβρίου για να αποφύγουμε τις βάρκες του θανάτου…».

Σχετικά δημοσιεύματα φιλοξενήθηκαν χθες στον τουρκικό Τύπο. Η εφημερίδα Zaman ανάρτησε στην ιστοσελίδα της δημοσίευμα με τίτλο «Οι Σύροι ξεκίνησαν την “πορεία ελπίδας” προς την Ευρώπη στον αυτοκινητόδρομο ΤΕΜ», το οποίο ανέφερε ότι «μετά από είδηση που διαδόθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι η Ελλάδα θα δεχθεί Σύρους πρόσφυγες, κύμα Σύρων κατευθύνεται προς την Αδριανούπολη μέσω του αυτοκινητόδρομου ΤΕΜ και του οδικού δικτύου D-100». Παρόμοιο δημοσίευμα αναρτήθηκε στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας Hürriyet: «Περίπου 3.000 Σύροι πρόσφυγες που ήρθαν σε μεταξύ τους επικοινωνία μέσω Iντερνετ φθάνουν στην Ανδριανούπολη με μισθωμένα πούλμαν και Ι.Χ. Η αστυνομία τούς ανέκοψε κατόπιν εντολής του υπουργείου Εσωτερικών».

Πηγή από το Αρχηγείο της ΕΛ.ΑΣ. δήλωσε χθες στην «Κ» ότι αναφορά στο θέμα έκανε σε ομιλία του πριν από μερικά εικοσιτετράωρα στις Βρυξέλλες ο επικεφαλής της Υπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες Αντόνιο Γκουτιέρες. Για το θέμα ενημερώθηκαν τόσο η ΕΛ.ΑΣ. όσο και η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών, ενώ φέρεται ότι ειδοποιήθηκε και η τουρκική πλευρά. Συνοριακοί φύλακες αποκάλυψαν χθες στην «Κ» ότι η πληροφορία σχετικά με την επικείμενη προσπάθεια μαζικής εισόδου προσφύγων και μεταναστών μέσω του Εβρου περιήλθε σε γνώση τους προ τεσσάρων περίπου ημερών. Προσέθεσαν ακόμα ότι αποφασίστηκε να ενισχυθεί άμεσα με επιπλέον προσωπικό η Αστυνομική Διεύθυνση Ορεστιάδας, υπό τον φόβο η είσοδος στην ελληνική επικράτεια να επιχειρηθεί από το σημείο του φράχτη που υπέστη μερική κατάρρευση λόγω βροχοπτώσεων, τον περασμένο Φεβρουάριο.

Με αφορμή τις τελευταίες εξελίξεις, αξιωματούχοι του υπουργείου Δημόσιας Τάξης αφήνουν σαφείς αιχμές κατά του τέως υπουργού Αμυνας Πάνου Καμμένου, κατηγορώντας τον, ουσιαστικά, ως υπαίτιο για τη μη επισκευή του φράκτη στο σημείο όπου είχε υποστεί φθορές λόγω βροχοπτώσεων. Καλά πληροφορημένη πηγή αποκαλύπτει στην «Κ» ότι ο τέως υπουργός ζητούσε 56.000 ευρώ από την ηγεσία της Αστυνομίας, προκειμένου να εκμισθώσει σκαπτικά μηχανήματα του Στρατού Ξηράς και να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες επισκευής του φράκτη. Για το θέμα, μάλιστα, φέρεται να υπάρχει αλληλογραφία μεταξύ του αρχηγού της ΕΛ.ΑΣ. και του επικεφαλής του Γενικού Επιτελείου Στρατού. Μετά την αποχώρηση Καμμένου και την ανάληψη καθηκόντων υπηρεσιακού υπουργού Εθνικής Αμυνας από τον κ. Ιωάννη Γιάγκο, η διαδικασία έχει επανεκκινήσει. Μάλιστα οι εργασίες δεν αποκλείεται να ξεκινήσουν και εντός των ημερών.

Καθημερινή